białczyński

Białoruska wizja Baji Słowian – Władimir Golub

Posted in Mitologia Słowiańska, sztuka, Słowianie by bialczynski on 8 Lipiec 2014

GolVla83dNoc Iwana Kupały, 2007 (powiększ)

Wszystkie prezentowane tutaj obrazy Władimira Goluba to malarstwo olejne na płótnie, duże rozmiary.

JaryloJaryło, 2000

GolVla52dBursztynowe Wybrzeże (The Amber Shore), 2003

 

golub wyspa doświadczeniaNa Wyspie Pragnień 2006

 

GolVla81d fatum los dola

Dola, 1993

GolVla50d równonoc

Równonoc I, 2003

GolVla79d złozoność 1990 Złożoność, 1990GolVla25d młyn zimy 2000Młyny Zimy, 2000

 

GolVla09d sirinSirin 1998

GolVla68d palia swara Pałająca 2007Palia, Swara, Pałająca I, 2007

GolVla69d palia 2

Palia, Swara, Pałająca II, 2007

 

GolVla78d razem Razem (Po społu) , 2007

GolVla76d skrzystośćSkrzystość (Uskrzydlenie), 2007

 

GolVla71d zdobywcaZdobywca, 2003

GolVla66d Pani Południa

 

Pani Południa, 2006

GolVla65d pANI pÓŁNOCYPani Północy, 2006

 

GolVla67d uwiedzenieUwodzenie, 2006

 

GolVla61d pocałunekPocałunek, 2006

 

GolVla59d wieczórWieczór, 2003

 

GolVla58d jesienny blues 2003Jesień, 2003

GolVla57d rusaliaRusalia 2003

 

GolVla55d schyłekSchyłek (Zachód/Zapadanie) 2006

 

GolVla47d rusalia  2Rusalia 2, 2003

GolVla46d Pan GłosuPan Głosu , 2003

 

GolVla45d Bóg BykBoski Byk, 200o

 

GolVla17d Uprowadzenie Ledy_LędyBoski Byk, Uprowadzenie Ledy-Lądy-Łabędy, 2000

 

GolVla02d Jabłoń cykl Nimfy Pruskich Wzgórz 1998Jabłoń, cykl „Nimfy Pruskich Wzgórz”, 1998

 

GolVla27d cykl ksieżycowyCykl Księżycowy 1, 1994

 

GolVla28d cykl ksieżycowy 2 1998Cykl Księżycowy 2, 1998

 

GolVla29d cykl ksiezycowy III 1994Cykl Księżycowy 3, 1994

 

GolVla42d flora 1 2000Flora 1 , 2000

GolVla43d flora 2 2000Flora 2 , 200o

 

GolVla18d syrena czetlicaSyrena-Czetlica, 2000

 

gol osadzenjie duszy 875c26ac51f1Osadzenie Ducha

VLADIMIR GOLUB Urodził się w 1953 r. w Słucku. W 1971 r. ukończył Państwową Szkołę Sztuk Pięknych im. Achremczyka w Mińsku. W 1977 r. ukończył Białoruski Państwowy Instytut Teatralno-Artystyczny, wydział malarstwa. Od 1978 roku bierze udział w wystawach okręgowych, krajowych, zagranicznych oraz międzynarodowych. Od 1985 roku jest członkiem Związku Malarzy Białorusi.

WYSTAWY INDYWIDUALNE

1990 r. Sala wystawowa Związku Malarzy Białorusi, Grodno 1991 r. Galeria „ART”, BWA , Olsztyn, Polska 1993 r. Sala wystawowa Związku Malarzy Białorusi, Grodno 1994 r. Galeria “LTS” Wilno, Litwa 1995 r. Galeria “U majstra”, Grodno 1995 r. Galeria „Znad Wilii”, Wilno, Litwa 1995 r. Galeria “Pfeifer”, Olsztyn, Polska 1996 r. Galeria „Znad Wilii”, Wilno, Litwa 1999 r. Galeria „Znad Wilii”, Wilno, Litwa 1999 r. Galeria „Amatininkai”, Wilno, Litwa 1999 r. Muzeum Sztuki Wspуłczesnej, Mińsk, Białorus 2000 r. Białoruski Bank Giełdowy, Grodno 2000 r. Galeria „ART”, BWA , Olsztyn, Polska 2001 r. Galeria “Mastactwa”, Mińsk, Białorus 2001 r. Rosyjskie Centrum Kultury, Wilno, Litwa 2001 r. Ministerstwo Spraw Zagranicznych Republiki Białoruskiej, Mińsk 2001 r. Galeria “Fifth”, Naples, Floryda, USA 2002 r. Litewska Biblioteka Narodowa im. Martynasa Mažvydasa, Wilno, Litwa 2002 r. „Bergamot Station Arts Center”, Santa Monika, Kalifornia, USA 2003 r. Rosyjskie Centrum Kultury, Wilno, Litwa 2004 r. Państwowa Galeria Artystyczna „Pałac Mastactwa”, Mińsk, Białorus 2004 r. Muzeum Historyczne m. Słucka, Białorus 2005 r. Galeria „ART”, BWA , Olsztyn, Polska 2005 r. Salon „Geliu kampelis”, Wilno, Litwa 2006 r. Galeria „Josephine”, Naarden, Holandia 2006 r. Galeria „25 kv.m”, Francja 2006 r. Hotel „Conti”, Wilno, Litwa 2007 r. Galeria „Josephine”, Naarden, Holandia 2008 r. „Dni stolicy”, Rosyjska galeria, Wilno, Litwa 2008 r. „ Wiater przemian”, Rosyjska galeria, Wilno, Litwa 2008 r. Galeria „Josephine”, Naarden, Holandia 2009 r. Galeria “Mastactwa”, Mińsk, Białorus 2009 r. Galeria sztuki, Słuck, Białorus 2009 r. Galeria „Josephine”, Naarden, Holandia 2010 r. Galeria „Kryga”, Grodno, Białorus 2011 r. Galeria „Znad Wilii”, Wilno, Litwa

PRACE ARTYSTYCZNE znajdują się:

Państwowe Muzeum Sztuki Republiki Białoruskiej, Muzeum Sztuki Wspуłczesnej m. Mińska-Białorus, Fundusz Związku Malarzy Republiki Białoruskiej, Galeria Obrazуw Muzeum Historyczno-Archeologicznego w Grodnie-Białorus, Muzeum Sztuki im. P. Maslennikowa m. Mohylew, Galeria Artystyczna w Tychach-Polska, Galeria Artystyczna w Barlinku-Polska, PriorBank, Grodno Białorus, Galeria sztuki m.Słuck-Białorus

GolVlaFoto01m 1953 was born in Slutsk, Byelorussia.

Education:
1971 Republican School of Art
1977 graduated Higher School of Theatre and Arts’, Department of Painting
Since 1985 the member of Byelorussian Artists Association.

Pribajkalskie Inspiracje, pogańska symbolika na bośniackich sarkofagach i Braterstwo Słowian.

Posted in sztuka, Słowianie, Wiara Przyrody by bialczynski on 14 Czerwiec 2014

tsar_solnce

Maksym Suhariew,Car Słońce (Siłnce, Sounce, SouaRAżicz, Swarożyc, Pan Ognia Nadziemskiego, Niebieskiego) – My Słowianie to Soua-Wiano (Soł-wianie/Słowianie, oczywiście także stąd Sławić i Słowić – Sława i Słowo, oraz Matka Sława – SouaRA, Swara/Zwora, Pani Żaru Niebiańskiego)

 

Wkrótce po opublikowaniu prac Maksyma Suhariewa w „Syberyjsko-Pribajkalskiej Baji” (http://vesemir.blogspot.ru/), napisałem mail do Maksima, z przeprosinami za zwłokę i otrzymałem od niego odpowiedź krótką i treściwą:

Сухарев Максим – 27 maja 06:56

Witaj, Czesław !
„Mamy okres trudny dla Słowian” – szczera prawda.

Cytat z mojego maila i dwa słowa. Zwięźle, ale jak dla mnie wystarczająco. Mądremu wiele słów nie trzeba. Jest w tej wiadomości więcej niż się może komuś zdawać. Poprzednie nie były choćby tak powściągliwe jak ta. Jest w niej ostrożność w formułowaniu wypowiedzi, ale jest też doza smutku. Rosjanie mają ten niesamowity dar zawierania między słowami nastrojów i nieprzegadywania, nie zagadywania tego przekazu.

Tak, mamy trudny okres. Nie sposób się nie zgodzić. To co się dzieje bardzo smuci. Nie ma wciąż dobrych wiadomości. Doszło do sprzeczności intencji Ukrainy i Rosji, doszło do sprzeczności pragnień miedzy Ukraińcami i Rosjanami zamieszkującymi Ukrainę. Tak to prawda. Rosjanie są Rosjanami i ich serce także tych żyjących na Ukrainie bije dla Moskwy, cieszy się potęgą Rosji, raduje się sukcesami rosyjskich sportowców, czy rosyjskiej nauki. Czy nas Polaków może to dziwić? To Rosyjskie Serce musi znaleźć swoje miejsce na Ukrainie, w ramach Ukrainy i musi też bić dla Kijowa. Rosyjskie Ukraińskie Serce to jedno z serc dzwonu o dwóch sercach – Moskiewskim i Kijowskim.I ono chce bić także dla Kijowa, ale czy może?

kovalMaksym Suhariew, Boski Kowal – Swarog (SouaRAg, Welski Ogień, Pan Wielkiego Ognia, Pan Ognia Niebiańskiego, Ojciec Souarażicza). Dla Słowian pojęcie „słowa” jest związane z ogniem boskim, istem, iskrą, skrzystą wicią Baji, Sło-wić – to wić promienie słoneczne i słowa mowy ludzkiej. Ist – boska krew, płoń. Ister -Dunaj Boska Rzeka Skrzysta. Sło-wian-nić (Słowianić – numer 5 już wkrótce)

Każdy kibic sportowy, a takim jestem, wie co znaczy zwycięstwo Polki w tenisie, czy jakiejkolwiek polskiej drużyny. Cieszymy się ze zwycięstw polskich tenisistek, które grają w barwach Australii, Niemiec, Danii. Cieszymy się, kiedy pierwsza dziesiątka rankingu to prawie same Rosjanki, Polki, Białorusinki i Czeszki. Ba, cieszymy się ze zwycięstw niemieckiej Borussii, bo te zwycięstwa załatwiają im Polacy. Radowaliśmy się ze zwycięstw narodowej niemieckiej drużyny piłkarskiej, kiedy bramki strzelali Kloze i Podolski. Mnie osobiście zawsze cieszy najbardziej kiedy wygrywa sportowiec Polski, ale jeśli nie wygrywa to od razu szukam wzrokiem, a jak tam Inni Nasi: Ukraińcy, Rosjanie, Litwini, Białorusini, a choćby i Kazachowie.Od lat przyglądam się kazachskim skoczkom narciarskim i czekam żeby wreszcie któryś skoczył tak daleko, że wszyscy się zdziwią. Ucieszyły mnie dwa lata temu bardzo dobre skoki Bułgara – Zografskiego.

Martwiliśmy się wszyscy rozpadem Jugosławii, wojną Serbii z Bośnią i Chorwacją, wojną w Kosowie i utratą Kosowa. Martwimy się więc wszyscy i wszyscy mamy smutek w sercach teraz, kiedy trwa wojna między braterskimi narodami. Kiedy trwa wojna zamiast współpracy. Współczujemy rodzinom wszystkich zabitych i pokrzywdzonych, współczujemy rannym. Serce się kraje kiedy zamiast rosnąć w siłę i jedność coś się rozpada i jest rujnowane. Wszyscy czekamy na Dobrą Nowinę z Ukrainy – POKÓJ!!!!

W tym wszystkim , mimo że nie da się normalnie żyć słysząc codzienne komunikaty wojenne pełne trupów i krwi, staramy się żyć naszą codziennością i „normalnością”. Staramy się jeszcze mocniej pielęgnować te dobre więzi, jakie udało nam się zawiązać w ubiegłym czasie, staramy się dobrze myśleć o Rosji i Rosjanach o Ukrainie i Ukraińcach, staramy się zrozumieć o co komu chodzi i dlaczego nikt nie chce ustąpić. Nie nienawidzimy, ani cieszymy  się z czyjejś porażki. Chociaż na pewno ci, którzy doznali krzywdy osobiście, i nienawidzą, i cieszą się z każdego najdrobniejszego zwycięstwa. To co się dzieje jest dla nas WSZYSTKICH bardzo, bardzo bolesne.

Tym bardziej cieszy, że więź z Maksymem trwa, trwa nasza Polska miłość do kultury Rosji i do samej Rosji, jako wielkiego kraju o wielkich osiągnięciach. Cieszy też, że ten artykuł i ta wspaniała sztuka z Rosji, inspirowana Syberyjsko-Pribajkalską Bają Słowian, wzbudziły rzeczowy rezonans i mamy dalsze pozytywne konsekwencje owej publikacji. Mało, że rezonans, to także pewne odkrycia i powiązania między przeszłością i teraźniejszością, a także między  Syberią a Bośnią. Oto dosłownie na drugi dzień po tym, jak otrzymałem wiadomość od Maksyma, pojawił się pod artykułem wpis od Jarka z Bielska, który prowadzi swój własny blog:

http://www.half_science_non-fiction.blog.bielsko.pl/

139552129014809400

(nota bene gorąco polecam, bo zawiera ciekawe materiały dotyczące Bałkanów, Bośni i nie tylko. Przede wszystkim autor dokonuje tam bardzo ciekawej i arcyważnej analizy motywów pogańskich w sztuce sakralnej chrześcijańskiej oraz odwzorowania starych rodzimowierczych, alchemicznych, pogańskich zasad w konstrukcji i usytuowaniu świątyń [w tym wypadku na przykładzie kościoła pw. św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Starym Bielsku] . Jest to pośrednio także „naukowe śledztwo”, w sprawie Strażników Wiary Słowian na Bałkanach i w Polsce, a zatem i ciągłości Starosłowiańskiej Świątyni Światła Świata, praktycznie od czasów starożytności do średniowiecza [ pisałem na Czarnym Pasie o tych związkach w XX wieku między Krakowem Chorwacją, Serbią, Czechami i Słowacją – czyli dawną Galicją Habsburgów, a wcześniej I Rzeczpospolitą Jagiellonów] . Z naszego punktu widzenia arcyciekawa sprawa.)

138782894806524000

Oto wiadomość:

 

Jarek  – Wysłany 29.05.2014 o 21:37

Bardzo ciekawe prace. Postanowiłem skorzystać z Pańskiego zaproszenia i skreśliłem parę zdań. Muszę się przyznać, że jeszcze kilka miesięcy temu raczej nie zwróciłbym większej uwagi na tego typu prace. Dzisiaj taki przekaz jest dla mnie czytelny i to zarówno pod względem symboliki jak i sztuki przekazu. Żeby to wyjaśnić muszę się jednak cofnąć kilka miesięcy wstecz. Otóż może nie całkiem przypadkiem, jednak w sposób niezamierzony trafiłem w Internecie na pracę pt. „STEĆCI, LAŽ I BOGUMILI”, której autorem jest Petko Nikolic. Niestety niewiele mogę napisać o samym autorze. Jak przypuszczam pochodzi z Bałkanów, prawdopodobnie z Bośni. Jego praca mówi jednak wiele o samym autorze. Na początek kilka słów o samym tytule, który możemy przetłumaczyć jako „Stecci , kłamstwo i Bogomiłowie”. Stecci to nazwa pseudosarkofagów , które tworzono na płw. Bałkańskim w okresie (jak się przypuszcza) od XII do XVI w. Co do Bogomiłów literatura jest tu obszerna i każdy może sobie coś znaleźć. Całość odnosi się do tzw. Cerkwi Bośniackiej. Mnie zainteresowało jednak to, co uwidoczniono na owych pseudosarkofagach. Kwestia motywów na nich uwidocznionych jest przedmiotem szerokiej dyskusji wśród tamtejszego świata nauki. Przykładem może tu być praca M.Wenzel „Ukrasni Motivi na Steccima”. Autorka grupuje motywy ze względu na ich podobieństwo, np.motywy roślinne, zwierzęce, architektoniczne itp. Biorąc pod uwagę , że zinwentaryzowanych Stecci jest ok. 30 tyś , mnogość motywów wydawać się może nie do ogarnięcia. Z tego właśnie powodu praca P.Nilolic zasługuje na szczególną uwagę, gdyż prezentuje teorię, która w sposób całościowy próbuje wyjaśnić znaczenie tych motywów. Sprowadza się ona do wykazania, iż stanowią one odzwierciedlenie przedchrześcijańskich wierzeń ówczesnych mieszkańców Bałkanów. Lektura książki wskazuje, że jest to teoria, która broni się w przekonujący sposób. Ciekawostką jest również to, iż wiele z twierdzeń autora znajduje potwierdzenie w ludowych zwyczajach, które wydają się być o wiele mocniej zakotwiczone w społecznej świadomości , niż ma to miejsce np. w dzisiejszej Polsce. O czym możemy zatem przeczytać w tej książce? np. o znaczeniu symbolu związanego z zwyczajem palenia ognia w dniu zimowego przesilenia, w który rzuca się gałązki młodego dębu jako symbolu Perunowego zwycięstwa nad panowaniem zimowej nocy. O narodzeniu się w tym dniu małego boga Swarożyca, który ulega następnie transformacji w wiosennego Peruna , by ostatecznie w dniu letniego przesilenia „dojrzeć jako Juraj. To oczywiście tylko jedna z wielu opisanych w tej książce historii, które całościowo „odkodowują” przesłanie zawarte w motywach uwidocznionych na stecci. Symbolika ta zdaniem autora w całości odwołuje się do przedchrześcijańskich wierzeń związanych z kultem Słońca. Czemu zatem wspominam o tym akurat pod tym wpisem? Przyjrzyjmy się grafice zatytułowanej „Perun”. Jej symbolika zbliżona jest do tej, która występującej również w motywach odnajdowanych na stecci. Jakie jest zatem jej przesłanie. P.Nikolic objaśnia to w następujący sposób. Symbolizuje ona zwycięstwo wiosennego Peruna (Juraja) nad jesienno-zimową Hydrą (Żmijem). Autor zwraca przy tym naszą uwagę na to, że konstelacja Hydry (zwaną u nas Wężownikiem) jest konstelacją jesienno-zimowego nieba. Jej „ogon” spoczywa na mapie nieba w miejscu, które odpowiada zimowemu przesileniu, natomiast „łeb” znajduje się w okolicach niebieskiego równika, co odpowiada wiosennej równonocy. Wskazuje przy tym, że symbolika walki wiosenno-letniego Juraja (Peruna) z jesienno-zimową Hydrą została „przywłaszczona” przez kościół grekokatolicki i zaprezentowana na nowo jako walka św.Jerzego ze smokiem.
Ja zwróciłem uwagę, że na większości obrazów św. Jerzy atakuje smoka od lewej do prawej strony. Dlaczego mamy tu do czynienia z taką zgodnością w ujęciu tematu? Otóż w taki właśnie sposób konstelacja Hydry ułożona jest na nieboskłonie. Zbieg okoliczności? Osobiście w to wątpię.
Książka jest obecnie dostępna w e-formacie na http://pl.scribd.com/doc/76018160/Ste%C4%87ci-la%C5%BE-i-bogumili i napisana jest (chyba) po serbsku. Jednak dla osób, które uczyły się jęz.rosyjskiego nie powinno to stanowić większego problemu. Uzupełnienie książki stanowią dwa blogi autora: http://stecciibogumili.blogspot.com/ i http://bosnabogumili.blogspot.com/ . Tematy poruszane na tych blogach częściowo się dublują, być może ten drugi stanowi pierwotną wersję tego pierwszego, warto jednak przebić się przez oba. Choć tematyka prezentowana w tej książce odnosi się głównie do Bałkanów, to jednak jest na tyle uniwersalna, że po uwzględnieniu różnic w nazewnictwie stanowić może ciekawą propozycję.
pozdr.

139914475802089800

Serdecznie ci dziękuję Jarku (Jarosławie) i pozdrawiam: http://www.half_science_non-fiction.blog.bielsko.pl/

 

Tak to się właśnie plecie na nowo, odtwarzana cierpliwie krok po kroku potężna, starożytna Baja Słowian.

Stanisław Pagaczewski 1916 – 1984 (w 30 rocznicę śmierci) – ulica jego imienia w Krakowie?

Posted in Klan, Polska, sztuka by bialczynski on 7 Czerwiec 2014

stanisław 10

 

            Trzydzieści lat temu, 7 czerwca 1984 roku, było pięknie. Pachniały akacje, w powietrzu fruwały białe kłaczki z kwitnących topoli, a my z bratem szliśmy do szpitala na ulicy Kopernika odebrać rzeczy Taty. Umarł w taki słoneczny, gorący dzień u progu lata, nigdy już nie miał pojechać na południe, w ukochane przez siebie strony, żeby „kark Turbacza poklepać kudłaty”, już nie miał powąchać roztartej w dłoniach mięty, pachnącej wakacjami. Dla nas też zamknęła się pewna epoka – w tym dniu zostaliśmy bezpowrotnie osieroceni. Między nami a kresem życia nie stał już nikt i nikt się nami już nie opiekował. Wszyscy troje byliśmy całkiem dorośli, ze swoimi rodzinami i dziećmi, ale zrobiło się tak strasznie, nieodwracalnie pusto.

            Przez kilka następnych dni, równie gorących i słonecznych, miałam graniczące z pewnością wrażenie, że Tata jeszcze gdzieś blisko jest, że jeszcze nie całkiem nas opuścił. Pamiętam moment, w którym poczułam, że ostatecznie odszedł… Tamten czas jest tak żywy w mojej pamięci, jakby to było wczoraj. Trudno uwierzyć, że minęło trzydzieści lat.

Trudno też uwierzyć, że w Krakowie, w którym Tata się urodził, żył, tworzył i w końcu umarł, nie ma po Nim śladu. Pamiętają tylko najbliżsi i grupa wiernych fanów Profesora Gąbki i jego drużyny. Wyrosły już trzy pokolenia miłośników przygód Smoka Wawelskiego, kucharza Bartoliniego, podstępnego Don Pedra i wielu innych postaci zaludniających karty powieści, jednak rodzinne miasto Taty nie znalazło dla niego miejsca. Powstają tysiące nowych ulic, ale żadna z nich nie nosi imienia Stanisława Pagaczewskiego. Tata pochodził ze starego krakowskiego rodu, jego pradziadek Maciej był profesorem Gimnazjum św. Jacka, dziadek Julian radcą miejskim, ojciec, też Julian, profesorem Uniwersytetu Jagiellońskiego. Wydawać by się mogło, że to powinno wystarczyć, aby miasto chciało upamiętnić swoich obywateli i wiernych mieszkańców, ale pewnie nie jestem obiektywna i przeceniam znaczenie mojej rodziny…

            Życie toczy się dalej. Lata mijają coraz szybciej, ale my wciąż pamiętamy. Czasem wracam do nielicznych wierszy Taty i nie potrafię ich czytać bez łez w oczach.

 

„znów czuję chłód twej wody na bosych stopach

znów szumisz dniom moim męskim

spłukujesz z nich biały kurz wędrówek

Olszaniczko

rzeko mojego dzieciństwa

wzruszająca zawsze i wierna

 

bądź moim Styksem

 

Charona z łodzią nam nie trzeba

przejdę nie maczając kolan

 

tylko czy tam

też będą

nagrzane słońcem łąki?” *

 

            Są, wiem to na pewno. Siedzicie tam z Mamą i czekacie na nas. Pachnie schnące siano i mięta, z dolin podnosi się wieczorny chłód. Olszaniczka wciąż płynie przez Uherce z Twojej młodości. To Twój raj, lepszego nie byłby w stanie Bóg dla Ciebie wymyślić. Poczekajcie jeszcze trochę. Jesteśmy już coraz bliżej.

Anna Pagaczewska-Białczyńska

 

* wiersz „Olszaniczka” z tomiku „Krople głogu”

stanisław 11

Wspomnienie z Polskiego Radia:

 

stanisław 14

Nowe Przygody Gąbki Sawa i Kira Bialczynskie Smok Wawelski2 kompr webWręczenie Orderu Uśmiechu

autor_03 St pagaczewski

Wspomnienie w Gazecie Wyborczej

a111111aa111111a

Chcę poinformować wszystkich, że z inicjatywy Radnego Rady Dzielnicy III w dniu 13 czerwca 2014 zapadła decyzja o zgłoszeniu w lipcu na sesję Rady, o nazwanie jednej z ulic Krakowa – najlepiej naszej dzielnicy Prądnik Czerwony – imieniem Stanisława Pagaczewskiego.

 

CB

Słowiańskie Preludium z Krakowa (hudba Wataha, Strojone, Marek Smok Rajss), 8 minut po Słowiańsku!

Posted in Klan, sztuka, Słowianie by bialczynski on 13 Maj 2014

 Czy myślicie, że przypadkowo wybrano Słowiańsk?

8 minut po Słowiańsku

 

Słowiańskie Preludium – Teatr Ludowy Kraków – Nowa Huta (hudba Wataha, Strojone, Marek Smok Rajss)

 

http://www.youtube.com/watch?v=WbqaJ-o9EX4

 

http://www.youtube.com/watch?v=LT-iOUGa3gg

 

 

 

Tagged with:

Vojtech Zamarovský (1919 – 2006) – Czesko-Słowacki Strażnik Wiary Przyrod(zone)y

Posted in sztuka, Słowianie, Wiara Przyrody by bialczynski on 22 Kwiecień 2014

Vojtech Zamarovský

Postać wielce kontrowersyjna i trochę wstydliwa, ze względu na kolaborację różnego rodzaju wojenną i powojenną, ale zasłużona w krzewieniu Wiary Przyrod(zone)y.

CB

Vojtech_ZamarovskýVojtech Zamarovský, czes. Vojtěch Zamarovský (ur. 5 października 1919 w Trenczynie lub Zamarovcach[1][2], zm. 26 lipca 2006 w Pradze) – słowacki prozaik, autor słowackiej i czeskiej literatury faktu, publicysta, badacz, propagator hellenizmu i olimpizmu, tłumacz, prawnik, podróżnik, agent wywiadu.

z Wiki

Życiorys

Urodził się 5 października 1919 w Trenczynie na Słowacji (ówczesna Czechosłowacja). Wywodził się z ziemiańskiej rodziny. Ukończył studia prawnicze na uniwersytecie w Bratysławie (1943; uzyskał tytuł iuris utriusque doctor[3]) oraz ekonomiczne na akademii w Pradze (1948). W 1947 roku wstąpił do partii komunistycznej, z której jednak został wydalony w 1952. W latach 1962–1977 współpracował z aparatem bezpieczeństwa Czechosłowackiej Republiki Socjalistycznej (Státní bezpečnost, Štátna bezpečnosť) pod kryptonimem Belo (‘Wojtek’), po czym został agentem wywiadu pod kryptonimem Závoj (‘welon’, ‘woalka’, ‘zasłona’)[4][5]. Zmarł 26 lipca 2006 w Pradze.

Dorobek twórczy pisarza obejmuje przede wszystkim publikacje popularyzujące kulturę, wierzenia, mity i historię starożytnych cywilizacji, m.in.: greckiej, rzymskiej, egipskiej, mezopotamskiej, sumeryjskiej, hetyckiej. Ogółem napisał 14 książek (13 w języku słowackim i czeskim). Jego dzieła zostały przetłumaczone na 15 języków. Obok działalności naukowo-badawczej i pisarskiej, zajmował się również tłumaczeniem tekstów (angielskich, niemieckich, francuskich, łacińskich) na język czeski i słowacki[6].

W 2001 roku powstało Muzeum Antyku Vojtecha Zamarovskiego w Trenczynie (Múzeum antiky Vojtecha Zamarovského v Trenčíne)[7]. Wśród eksponatów muzealnych znajdują się kopie antycznych rzeźb, które pisarz otrzymał w darze od rządu Republiki Greckiej.

Od 2000 roku Klub Pisarzy Literatury Faktu (Klub spisovateľov literatúry faktu) na Słowacji przyznaje nagrodę im. Vojtecha Zamarovskiego.

Nagrody i odznaczenia

  • 1962, 1966, 1969, 1974 – Nagroda Trojruža (Cena Trojruža)
  • 1962, 1966, 1969, 1974 – Nagroda Wydawnictwa Mladé Letá (Cena vydavateľstva Mladé Letá)
  • 1977 – Nagroda Fraňa Kráľa (Cena Fraňa Kráľa)
  • 1987 – Nagroda Stowarzyszenia Pisarzy Słowackich (Cena Zväzu slovenských spisovateľov)
  • 1992 – Nagroda Egona Ervína Kischa (Cena Egona Ervína Kischa)
  • 1994 – Honorowy Obywatel Miasta Trenczyna (Čestný občan mesta Trenčín)
  • 1996 – Order Ľudovíta Štúra II Klasy (Rad Ľudovíta Štúra II. triedy) – odznaczenie państwowe przyznane przez Prezydenta Republiki Słowackiej za zasługi dla rozwoju kultury[8]
  • 1999 – Nagroda Slovak Gold (Cena Slovak Gold)
  • 2001 – Krzyż Pribiny I Klasy (Pribinov kríž I. triedy) – odznaczenie państwowe[9][10]
  • 2003 – Złote Kręgi (Zlaté kruhy Slovenského olimpijského výboru) – wyróżnienie przyznane przez Słowacki Komitet Olimpijski za propagowanie olimpizmu[11][12][13]
  • 2004 – Nagroda Ministra Kultury Republiki Słowackiej (Cena ministra kultúry) – nagroda przyznana przez Ministra Kultury Republiki Słowackiej za zasługi dla rozwoju słowackiej literatury
  • 2006 – Order Ľudovíta Štúra I Klasy (Rad Ľudovíta Štúra I. triedy) – odznaczenie państwowe przyznane przez Prezydenta Republiki Słowackiej za zasługi dla rozwoju kultury, pośmiertnie[14]
  • 2006 – Ambasador Hellenizmu w 2006 roku (Čestný titul Veľvyslanec helenizmu za rok 2006) – odznaczenie honorowe przyznane przez prefekta regionu ateńskiego za propagowanie helleńskiej kultury, religii i filozofii na Słowacji oraz w Europie Środkowo-Wschodniej

Twórczość

Publikacje z zakresu literatury faktu

Rok wydania Tytuł w języku słowackim Ogólna charakterystyka publikacji Tytuł w języku czeskim Rok wydania
1960, 19644, 1975
  • Za siedmimi divmi sveta1
Esej historyczny o siedmiu cudach starożytnego świata
  • Za sedmi divy světa
1963, 19674, 19804
1963, 19744
  • Za tajomstvom ríše Chetitov
Reportaż naukowy i biograficzny o Bedřichu Hrozným i dziejach Hetytów
  • Za tajemstvím říše Chetitů
1961
1962, 19674
  • Objavenie Tróje
Opis wykopalisk archeologicznych w Troi oraz mitologii i epiki starożytnej Grecji, a także esej biograficzny o Heinrichu Schliemannie
  • Objevení Tróje
1962
1966, 19844
  • Na počiatku bol Sumer
Monografia o dziejach Sumeru
  • Na počátku byl Sumer
1966, 19834, 19964
1969, 19804
  • Bohovia a hrdinovia antických bájí2
Słownik wybranych postaci mitologii greckiej i rzymskiej
  • Bohové a hrdinové antických bájí
1965, 19704, 19824
1971
  • Dejiny písané Rímom
Monografia o dziejach starożytnego Rzymu
  • Dějiny psané Římem
1967, 19954
1974
  • Grécky zázrak
Monografia o dziejach starożytnej Grecji
  • Řecký zázrak
1972
1975
  • Gilgameš
Opracowanie sumeryjskiego eposu o Gilgameszu
  • Gilgameš
1976
1977
  • Ich veličenstvá pyramídy
Monografia o egipskich piramidach
  • Jejich veličenstva pyramidy
1975, 19864
1978, 1986
  • Vzkriesenie Olympie
Monografia o starożytnych igrzyskach olimpijskich
  • Vzkříšení Olympie
1980
1981
  • Aeneas
Opracowanie rzymskiego eposu o Eneaszu
  • Aeneas
1981
1986
  • Bohovia a králi starého Egypta
Słownik wybranych postaci mitologii egipskiej oraz władców i dziejów starożytnego Egiptu
  • Bohové a králové starého Egypta
1979
1987
  • Sinuhet
Opracowanie opowiadania o Egipcjaninie Sinuhe
  • Sinuhet
1985
1992
  • Návrat do staroveku3
Synteza twórczości dotyczącej literatury faktu
  • Návrat do starověku
1992
1999-2003
  • Súborné dielo
Synteza twórczości dotyczącej literatury faktu
1Tropami siedmiu cudów świata – wydanie w języku polskim
2Bogowie i herosi mitologii greckiej i rzymskiej – wydanie w języku polskim
3Po stopách vlastných kníh – podtytuł
4wydanie zmienione, uzupełnione

Tłumaczenia

  • Agrární otázka (K. Kautsky, 1959)
  • Arkadská dobrodružství horních deseti tisíc (S. Leacock, 1959)
  • Bohové, hroby a učenci (C.W. Ceram, 1961)
  • Ekonomická tabulka a jiné ekonomické spisy (F. Quesnay, 1958)
  • Hlavní buržoazní a maloburžoazní ekonomické názory v Západním Německu (L. Bielem, 1958)
  • Korespondence (J.W. Goethe, F. Schiller, 1975)
  • O zemědělství (M.P. Cato, 1959)
  • Princ Eugen (E. Fischer, L. Eisler, 1958)
  • Rozprava o politické ekonomii (J.J. Rousseau, 1956, 1978)
  • Svědomí (R. Petershagen, 1958)
  • Stopa v poušti (L.N. Lavolle, 1967)
  • Studie o krásné literatuře a politické ekonomii (J. Kuczynski, 1958)
  • Zlatý faraon (K. Bruckner, 1962)
  • Ztracená pyramida (M.Z. Goném, 1963)

Filmy dokumentalne

Na podstawie książek powstały scenariusze filmów dokumentalnych, takich jak:

  • Po stopách Hérodota (7-odcinkowy serial, autor scenariusza, Praga, 1969),
  • Na počátku byl Sumer (6-odcinkowy serial, Ostrawa, 1970–1971),
  • Sedm divů světa (7-odcinkowy serial, Praga, 1979),
  • Po stopách Aeneových (3-odcinkowy serial, autor scenariusza, Praga, 1980),
  • Hrdinové starověkých mýtů (13-odcinkowy serial, Praga, 1984),
  • Veľké civilizácie staroveku očami Vojtecha Zamarovského (13-odcinkowy serial, autor scenariusza, Bratysława, 1988),
  • Chcem sa vrátiť (film, reżyser: E. Boldišová, Bratysława, 1998).

Czeska Wiki

Dr. Vojtech Zamarovský (* 5. október 1919, Trenčín – † 26. júl 2006, Praha) bol slovenský autor literatúry faktu, venujúcej sa najstarším dejinám ľudstva. Ku koncu života žil v Prahe.

Životopis

Pochádzal zo starej zemianskej rodiny pôvodom zo Zamaroviec pri Trenčíne. Jeho otec bol kominárskym majstrom ale pôsobil ako predseda okresného živnostenského spoločenstva v Trenčíne. Vzdelanie získal na gymnáziu v Trenčíne a po maturite v roku 1938 odišiel študovať do Prahy na Vysokú školu obchodnú a o rok neskôr prešiel na právnickú fakultu do Bratislavy (promoval v roku 1943), pričom diaľkovo vyštudoval aj Vysokú školu obchodnú, ktorú navštevoval tak v Bratislave, ako aj v Prahe. Za slovenského štátu bol členom akademického klubu Hlinkovej slovenskej ľudovej strany.

Po ukončení štúdia pracoval v Slovenskej národnej banke, na Povereníctve priemyslu v Bratislave, od roku 1946 na Úrade predsedníctva vlády v Prahe a od roku 1951 v Štátnom plánovacom úrade. V roku 1953 z politických dôvodov musel odstúpiť a namiesto toho nastúpil ako administratívny pracovník vo vydavateľstve (Státní nakladatelství krásné literatury) v Prahe, a v tomto čase začal aj prekladať odborné texty a beletriu. Po roku 1956 sa venoval už len prekladateľstvu a neskôr tiež písaniu a vydávaniu vlastných diel.

Ku koncu života žil v Prahe. Je nositeľom čestného uznania Veľvyslanec helenizmu za rok 2006, ktoré udeľuje prefektúra Atén. V Bratislave je po ňom pomenované kníhkupectvo. 26. júla 2006 zomrel v Prahe po dvoch mesiacoch v kóme. Na sklonku života trpel Parkinsonovou chorobou.

V júli 2007 o ňom vyšiel v denníku SME článok, v ktorom ho obvinili z dlhoročnej spolupráce s ŠtB (od roku 1962 pod krycím menom Belo a od roku 1977 s krycím menom Závoj)[1] a tiež, že v roku 1944 po vypuknutí SNP vstúpil do pohotovostných oddielov Hlinkovej gardy.[1] V tejto kauze sa ho zastal historik a publicista Pavel Dvořák, ktorého reakciu na článok denník odmietol uverejniť v plnom znení a napokon vyšla v týždenníku Život.[2]

Ocenenia

  • V roku 1996 mu prezident Michal Kováč prepožičal štátne vyznamenanie Rad Ľudovíta Štúra II. triedy.
  • V roku 2006 mu prezident Ivan Gašparovič prepožičal štátne vyznamenanie Rad Ľudovíta Štúra I. triedy, in memoriam.
  • V roku 1995 Slovenská televízia vyrobila o Vojtechovi Zamarovskom dokumentárny film v rámci cyklu Portréty – Vojtech Zamarovský /scenár Drahoslav Machala, réžia Fedor Bartko/. Film bol ocenený cenou – Telemúza.

Tvorba

Jeho prvé práce zahŕňali odborné ekonomické práce, články, recenzie, doslovy a štúdie. Jeho prvá kniha vznikla na podnet vydavateľstva Mladé letá ako historický cestopis po Mezopotámii, starovekom Egypte a Grécku. Vďaka štúdiu umeleckých pamiatok a stavieb postupne vznikali i ďalšie historické náučné diela o starovekých kultúrach. Tým dal podnet na vznik nového žánru v slovenskej literatúre – literatúre faktu. Vo svojich dielach sa venoval viac opisu vzniku historických pamiatok ako ich suchému popisu, pričom kládol väčší dôraz na estetickú stránku než na poznávací aspekt svojich kníh. Okrem poznávania architektonických a umeleckých diel sa venoval i starovekej mytológii, histórii objavov a životným osudom archeológov (Heinrich Schliemann). Každá jeho kniha okrem zaujímavej časti dejín a pútavého príbehu prináša i množstvo historických faktov podaných s veľkou zručnosťou, takže i suchopárne fakty sa v jeho dielach stávajú zaujímavou históriou. Okrem vlastnej tvorby sa venoval aj prekladom z angličtiny, francúzštiny, latinčiny a nemčiny a spolupracoval na viacerých televíznych dokumentoch o staroveku. Napísal 14 kníh (okrem prvej boli všetky písané v slovenčine i češtine) preložených do pätnástich jazykov v celkovom náklade cez dva milióny výtlačkov a jeho dielo sa stalo najznámejším populárno-náučným dielom o starovekej histórii v slovenskom i českom jazyku.

Dielo

  • 1960 – Za siedmimi divmi sveta, opis starovekých pamiatok a príslušných kultúr
  • 1961 – Za tajemstvím říše Chetitů (Za tajomstvom ríše Chetitov), pocta Bedřichovi Hroznému, českému bádateľovi, ktorý ako prvý rozlúštil systém chetitského písma (preto bola kniha napísaná najprv v češtine)
  • 1962 – Objavenie Tróje, dejiny archeologických vykopávok v Tróji a vysvetlenie starogréckej epiky a mytológie
  • 1966 – Na počiatku bol Sumer, dejiny Sumerov
  • 1969 – Bohovia a hrdinovia antických bájí, slovník antickej mytológie
  • 1971 – Dejiny písané Rímom, politické, filozofické, kultúrne aj právne dejiny Rímskej ríše od pádu Tróje a založenia Ríma až po rozpad Rímskej ríše
  • 1974 – Grécky zázrak, dejiny starovekého Grécka
  • 1975 – Gilgameš, literárne spracovanie sumerského eposu o Gilgamešovi
  • 1977 – Ich veličenstvá pyramídy, o egyptských pyramídach
  • 1978 – Vzkriesenie Olympie, dejiny Olympijských hier
  • 1981 – Aeneas, spracovanie eposu od Vergília Mara
  • 1986 – Bohovia a králi starého Egypta, dejiny starovekého Egypta
  • 1987 – Sinuhet, príbeh Egypťana Sinuheta
  • 1992 – Návrat do staroveku
  • Veľké civilizácie staroveku, 13-dielny televízny seriál STV

Po Słowacku

Pochádzal z rodiny kominárskeho majstra. Dotyk s históriou na Trenčianskom hrade ho výrazne ovplyvnil už v ranom detstve. Odmalička poznal rímsky nápis na Trenčianskej skale, ktorý roku 179 vytesali Rimania na počesť víťazstva nad germánskymi kmeňmi. Keď ho k nemu otec prvýkrát zaviedol, uvedomil si hĺbku dejín v rodnom meste. Začal ju podrobnejšie študovať. Došiel k záveru, že naši učitelia boli Rimania. Rimania mali za učiteľov Grékov a Gréci mali za sebou Babylončanov, Asýrčanov, Egypťanov, Sumerov… Tak sa začala jeho cesta spoznávania starovekých dejín, na ktorých ho fascinoval ich nános vekov a umelecké diela ako doklad vyspelosti. S obľubou tvrdil, že niektoré poznatky starých Grékov sme prekonali len „včera“. Uvedomoval si, ako antické národy odpovedali na včerajšie otázky, podľa ktorých môžeme hľadať dnešné odpovede.

Túžil sa stať pilotom, čo mu však neumožnili zdravotné dôvody. Aktívne sa venoval lietaniu. Najskôr na vetroňoch, neskôr na motorových strojoch. Pri jednom z letov si pomýlil remeň koženého kabáta s upínacím pásom a spadol. Znamenalo to pre neho koniec s lietaním.

Po vysokoškolských štúdiách spočiatku úspešne pracoval v oblasti bankovníctva, v rôznych hospodárskych a štátnych orgánoch v Bratislave a Prahe. Postupne sa vypracoval na odborníka finančnej a menovej politiky. Prednášal na viacerých vysokých školách. Na začiatku päťdesiatych rokov ho vylúčili z komunistickej strany a musel si hľadať novú existenciu.

Zhoda okolností ho zaviedla do vydavateľstva, kde zúročil znalosť piatich svetových jazykov. Tak sa začal venovať prekladateľstvu. Napísal alebo preložil viacero rozsiahlejších odborných ekonomických prác a rozličných drobných článkov, recenzií, doslovov a štúdií.
Impulz na písanie kníh o histórii prišiel oveľa neskôr. Prvá jeho knižka mu vyšla na podnet vydavateľstva Mladé letá, keď už mal vyše štyridsať rokov. S odstupom času uviedol, že ju nemohol napísať skôr, lebo do hlbín histórie sa zostupuje cez hory kníh. Podčiarkol, že to je cesta, ktorá trvá roky a nemožno ju vziať skratkou. Prostredníctvom jeho diel si súčasník výraznejšie uvedomí, že na starovekých základoch stojí dnešná európska kultúra a civilizácia.
O dejiny, najmä staroveké, mal vždy záujem. Aj o umenie, literatúru, poéziu, o filozofiu. Mal to šťastie, že už pred vojnou sa mohol osobne oboznámiť s kultúrnymi pamiatkami v Louvri a iných múzeách. Pri riešení problémov sa radil s tými najkompetentnejšími, či už to boli vedci z Oxfordu, alebo archeológovia v mezopotámskom Uruku alebo v egyptskom Abúsíre. Absolvoval opakované študijné pobyty v Grécku, Egypte, Taliansku a iných krajinách, tiež navštívil múzeá v Európe, Amerike, Ázii a Afrike.

Vďaka štúdiu umeleckých pamiatok a stavieb postupne vznikali i ďalšie historické náučné diela o starovekých kultúrach. Tým dal podnet na vznik nového žánru v slovenskej literatúre – literatúre faktu. Vo svojich dielach sa venoval viac opisu vzniku historických pamiatok ako ich suchému popisu. Väčší dôraz kládol na estetickú stránku než na poznávací aspekt svojich kníh. Okrem poznávania architektonických a umeleckých diel sa venoval i starovekej mytológii, histórii objavov a životným osudom archeológov (Heinrich Schliemann). Každá jeho kniha okrem zaujímavej časti dejín a pútavého príbehu prináša i množstvo historických faktov podaných s veľkou zručnosťou, takže i suchopárne fakty sa v jeho dielach stávajú zaujímavou históriou.
Usiloval sa spá­jať vedecký prístup s umeleckým podaním, neváhal použiť básnickú metaforu na­miesto zložitej vedeckej definície. Hoci sa zaoberal vážnymi vecami, fakty z oblasti vedy používal tak, že čitateľ má z nich pri čítaní pôžitok. Jeho knihy pôsobia doj­mom dobrodružného čítania, a aj keď sa to nezdá, autor priznáva, že knihy písal veľmi ťažko. Niektoré pasáže prepracoval aj päťdesiatkrát. Vraví, že literatúra faktu sa nepíše ako beletria. Je potrebné zhromaždiť veľmi veľa faktov, vytriediť ich, spracovať a dať ich do podoby, aby boli čítavé a pútavé. Vyžaduje si to veľké nasadenie a odhodlanie, vytrvalosť a trpezlivosť.

Okrem vlastnej tvorby sa venoval aj prekladom z angličtiny, francúzštiny, latinčiny a nemčiny (je tiež autorom umeleckých prekladov napríklad Eposu o Gilgamešovi či Vergiliovej Aeneidy) a spolupracoval na viacerých televíznych dokumentoch o staroveku. Napísal 14 kníh (okrem prvej boli všetky písané v slovenčine i češtine), ktoré boli preložené do pätnástich jazykov a vyšli v celkovom náklade cez dva milióny výtlačkov. Jeho dielo sa stalo najznámejším populárno-náučným dielom o starovekej histórii v slovenskom i českom jazyku.
Je unikátne, že z jeho diel dodnes čerpá školský vzdelávací systém v Grécku. Za dlhodobý priaznivý vzťah k tejto krajine, jej histórii a ľudu, pretavený v mnohých publikáciách, požíva dodnes veľkú vážnosť u Grékov. Jeho kniha Bohovia a hrdinovia antických bájí vyšla dokonca v gréčtine, keďže ich encyklopédie boli alebo príliš odborné, alebo príliš jednoduché. Knihy sa snažil písať tak, aby boli nielen faktograficky presné, ale aby ľudí zaujali a aby im aj rozumeli.

Pôsobenie
1943 – 1945 pracovník Slovenskej národnej banky v Bratislave
1945 – 1946 Povereníctvo priemyslu a obchodu v Bratislave
1946 – 1951 pracovník Úradu predsedníctva vlády v Prahe
1951 – 1953 pracovník Štátneho plánovacieho úradu
1953 – 1956 administratívny pracovník Státního nakladatelství krásne literatury v Prahe (začal prekladať aj odborné texty a beletriu)
od 1956 bol v slobodnom povolaní, venoval sa prekladateľstvu, literárnej tvorbe a vydávaniu vlastných diel

Žil v Souticiach pri Prahe, kde aj zomrel po dvoch mesiacoch v kóme. Na sklonku života trpel Parkinsonovou chorobou.
Verejnosť sa s ním rozlúčila 2. 8. 2006 na pražskom Olšanskom cintoríne. Následne uložili jeho telesné pozostatky na cintoríne v Souticiach.

Ocenenia
1962, 1966, 1969, 1974 Cena vydavateľstva Mladé letá
1977 Cena trojruža
1987 Cena Zväzu slovenských spisovateľov
1992 Cena Egona Ervína Kischa (prvý nositeľ uvedenej ceny)
1994 čestný občan mesta Trenčín
1996 laureát Radu Ľudovíta Štúra II. triedy
1999 laureát Slovak Gold
2001 nositeľ Pribinovho kríža I. triedy
2003 Zlaté kruhy SOV (najvyššie vyznamenanie Slovenského olympijského výboru) – predseda SOV František Chmelár ocenil jeho prínos k šíreniu olympijských myšlienok nádhernými dielami z antiky, ktoré sú – ako napríklad v prípade Gréckeho zázraku – dokonca aj základnou učebnicou o starovekom Grécku. Najväčším prínosom olympizmu je kniha Vzkriesenie Olympie, ktorá v prvom vydaní vyšla práve pred štvrťstoročím.
2004 Cena ministra kultúry za mimoriadny prínos k rozvoju slovenskej literatúry
2006 nositeľ čestného titulu Veľvyslanec helenizmu za rok 2006, ktoré udeľuje prefektúra Atén za celoživotné dielo a príspevok k šíreniu myšlienok helenizmu nielen na Slovensku, ale v celom regióne strednej a východnej Európy.

Prezident SR Ivan Gašparovič mu 31. augusta 2006 udelil štátne vyznamenanie – Rad Ľudovíta Štúra I. triedy – in memoriam – za mimoriadne významné zásluhy o rozvoj kultúry a za mimoriadne významné šírenie dobrého mena Slovenskej republiky v zahraničí (vyznamenanie prevzal syn).

Pocty

  • V roku 1996 bol natočený televízny portrét Vojtecha Zamarovského. Tvorcovia dokumentu ocenili okrem jeho prínosu aj jeho osobný príklad duchovného šľachtica, ktorý už vyše polstoročie žije mimo slovenského územia, ale jeho cit a živý jazyk ostal v chytľavom českom prostredí takmer nedotknutý.
  • V roku 1977 vznikol v Trenčíne Klub priateľov Vojtecha Zamarovského, ktorý sa podieľal na vybudovaní Múzea antiky v meste.
  • V roku 1999 slovenské vydavateľstvo Perfekt založilo Spolok priaznivcov a čitateľov diel Vojtecha Zamarovského.
  • Od roku 2000 udeľuje Klub spisovateľov literatúry faktu Cenu Vojtecha Zamarovského.
  • V roku 2000 na Veľvyslanectve Helénskej republiky v Bratislave obdržal na znak obdivu a vďaky od Gréckej republiky cennú kolekciu dvanástich antických kópií sôch v životnej veľkosti a reliéfov z doby mykénskej až helenistickej. Dar bol neskôr umiestnený v Múzeu antiky Vojtecha Zamarovského, ktoré bolo otvorené v roku 2001 v Trenčíne.
  • V Bratislave po ňom pomenovali bývalé kníhkupectvo Perfekt pri Rybárskej bráne, v roku 2004.
  • Počas roka 2006 plánuje slovenské veľvyslanectvo v Grécku urobiť sériu prezentačných podujatí, aby gréckej verejnosti priblížili Zamarovského život a dielo. Slovenská ambasáda chce slávnostne umiestniť jeho pamätnú tabuľu v gréckej Olympii.
  • Na jeseň 2006 vyjde kniha Jána Čomaja – Fenomén Zamarovský.Múzeum antiky Vojtecha Zamarovského v Trenčíne
    Po niekoľkoročnom úsilí sa v roku 2001 podarilo založiť múzeum, ktoré prostredníctvom kópií významných antických a egyptských artefaktov približuje dejiny antiky širokej verejnosti. Vojtech Zamarovský daroval svoju knižnicu a niekoľko osobných vecí, ako napríklad svoj index z právnickej fakulty, knihy, ktoré boli vydané aj v iných jazykoch, štúdiu o živote a diele venované jeho 70. výročiu, rukopis z knihy Vzkriesenie Olympie s korektúrami. Nachádza sa tu aj kolekcia antických sôch – napríklad: Mladý atlét z Eleusin, 4.p.n.l.; Bohyňa Niké si zaväzuje sandálu, 410 p.n.l.; Mladý muž z Volomandras, 550 p.n.l.; Hlava bohyne zdravia Hýgie, 360 p.n.l.; Mladá žena z Euthydikus, 490p.n.l. a iné.

tvorba

Literatúra faktu
1960 Za siedmimi divmi sveta (opis starovekých pamiatok a príslušných kultúr; 1985 doplnené vydanie)
1961 Za tajemstvím říše Chetitů (pocta Bedřichovi Hroznému, českému bádateľovi, ktorý ako prvý rozlúštil systém chetitského písma; preto bola kniha napísaná najprv v češtine)
1962 Objavenie Tróje (dejiny archeologických vykopávok v Tróji a vysvetlenie starogréckej epiky a mytológie)
1963 Za tajomstvom ríše Chetitov
1966 Na počiatku bol Sumer (dejiny Sumerov; doplnené vydanie 1984)
1969 Bohovia a hrdinovia antických bájí (slovník antickej mytológie; 1980 doplnené vydanie; kniha vyšla aj v gréčtine)
1971 Dejiny písané Rímom (dejiny Rímskej ríše)
1974 Grécky zázrak (dejiny starovekého Grécka)
1975 Gilgameš (literárne spracovanie sumerského eposu o Gilgamešovi)
1977 Ich veličenstvá pyramídy (o egyptských pyramídach)
1978 Vzkriesenie Olympie (dejiny Olympijských hier)
1981 Aeneas (spracovanie eposu od Vergília Nasa)
1986 Bohovia a králi starého Egypta (dejiny starovekého Egypta)
1987 Sinuhet (príbeh Egypťana Sinuheta, známy aj z podania Mika Waltariho)
1992 Návrat do staroveku (s podtitulom Po stopách vlastných kníh. Ide o svojráznu textovo-obrazovú publikáciou, iniciovanú televíznym seriálom o starovekých kultúrach a jej zámerom je podľa autora „ukázať šírku a hĺbku starovekých základov dnešnej európskej kultúry a civilizácie”. Tento zámer aj najlepšie vystihuje hodnotu jeho doterajšieho diela.

Súborné dielo
1999 – 2003 vyšlo vo vydavateľstve Perfekt v Bratislave jeho súborné dielo v jednotnej úprave, bohato ilustrované, doplnené mapkami a schémami. Ide o trinásť kníh, ktoré boli opäť precízne zrevidované, doplnené a aktualizované. Aj keď to bolo vyčerpávajúce, úpravu kníh považoval za naplnenie spisovateľských ambícií. Do nových vydaní mohol slobodne vložiť to, čo predtým publikovať nesmel a vypustiť z diela to, čo mu doň bolo pridané.

Televízna tvorba
Veľké civilizácie staroveku, 13-dielny televízny seriál STV
Po stopách Herodota
Po stopách Aenneových a i.
Často ho prizývali ako scenáristu, odborného poradcu či sprievodcu k takmer štyridsiatim filmovým a televíznym dokumentárnym filmom s tematikou staroveku, kde naplno uplatnil svoje bohaté vedomosti.

Preklady

  • Prekladal z angličtiny, francúzštiny a nemčiny.
  • Preklad knihy C. W. Cerama Bohovia, hroby, učenci (1963, z nemčiny) mala významný vplyv na jeho ďalšiu autorskú orientáciu na oblasť literatúry faktu.
  • Do češtiny preložil práce J. J. Rousseaua, S. Leacocka, M. Z. Gonema, K. Brucknera a i.
  • V spolupráci s L. Matoušom preložil do slovenčiny Epos o Gilgamešovi, ktorý pre mládež prerozprával v knihe Gilgamed (obe 1975).
  • Z latinčiny preložil do češtiny M. P. Catona.Preložené diela
    1965 Za siedmimi divmi sveta (po nemecky)
    1965 Za tajomstvom ríše Chetitov (po nemecky, srbochorvátsky)
    1965 Objavenie Tróje (po srbochorvátsky)
    1979 Gilgameš ( po nemecky)
    1981 Na počiatku bol Sumer ( po ukrajinsky)Najpredávanejšie diela
  • Za siedmimi divmi sveta (25 vydaní v 8 jazykoch)
  • Bohovia a hrdinovia antických bájí (16 vydaní v 7 jazykoch)
  • Na počiatku bol Sumer (11 vydaní v 7 jazykoch)Bibliografia
  • Poliak, J.: Vecná literatúra, literatúra faktu, non-fiction na programe dňa. Knižní kultura 2, 1965, s. 45-49, 120-24, 168-71.
  • Zamarovský, V.: /Rozhovor/ Pripr. K. Hvižďala. ZM 18, 1974, s. 463-66.
  • Poliak, J.: Rozhovory o literatúre pre mládež. Bratislava 1978, s. 404-23.
  • Jurčo, M.: Za ideálom kalokagatie a ekecheirie. ZM 23, 1979, s. 479-80.
  • Žilka, T.: Typologické znaky literatúry faktu. SP 96, 1980, č. 3, s. 56-63.Nenaplnené spisovateľské sny
    Napriek tomu, že trpel Parkinsonovou chorobou, bol neuveriteľne húževnatý. Jeho sny – napísať slovník Kto bol kto v antike a dokončiť knihu Poklady v údolí kráľov o vrcholnom období moci a slávy Egypta, ostali, žiaľ, nenaplnené.
Tagged with:

Słowianić numer 4 – Wiosna 2014 – Słowiańskie grafiki Marka Hapona

Posted in Mitologia Słowiańska, sztuka, Słowianie by bialczynski on 21 Marzec 2014

slowianic 4 weirzch okładki

Okładka tył i przód (powiększ) -Jerzy Przybył „Dziady Żywieckie” oraz „Kaczeńce” (foto Anna Pagaczewska)

slowianic 4 wnętrze

Okładka wnętrze (powiększ)

Marek Hapon nadesłał z Chicago nowe i trochę starsze swoje grafiki. Jak zwykle, i te dawniejsze, jak i najnowsze, po prostu doskonałe. Weszły do 4 numeru „Słowianić”, który właśnie ukazuje się w Slovianskim Sklepiku obwieszczając wiosnę.

©®by Marek Hapon

Wskrzeszenie i uśmiercenie Peruna (2013)

Wskrzeszenie i uśmiercenie Peruna (2013)

Zaprzeczenie (1993)

Zaprzeczenie (1993)

Baba z dziadem (1995)

Baba z Dziadem (1995)

Bogowie Prusów, Perkunos i Pikolos (1995)

Bogowie Prusów, Perkunos i Pikolos (1995)

Nawie (1994)

Nawie (1994)

Perun Piorun (2013)

Perun, Piorun (2013)

Ptasia bogini, Kania (1996)

Ptasia bogini, Kania (1996)

Słup Trzygłówa (1993)

Słup Trzygłówa (1993)

Świętowit (1996)

Świętowit (1996)Trzygłów (1992)Trzygłów (1992)

Weles Nyja (2014)

Weles – Nyja (2014)

Wrona (1996)Wrona (1996)

Ta ostatnia poniżej już nie zdążyła, a szkoda bo jest fantastyczna

Marzanna Matka Polski (2014)komprMarzanna Matka Polski (2014)

Swarog (2013)komprSwarog (2013)

Przyroda w sztuce: Iwan Szyszkin (Rosja) – Malowanie Sistanu

Posted in przyroda, sztuka by bialczynski on 31 Grudzień 2013

Shishkin_na_severe_dikom1Na Siewierzy

Iwan Iwanowicz Szyszkin, ros. Иван Иванович Шишкин (ur. 25 stycznia 1832 w Jełabudze, zm. 20 marca 1898 w Petersburgu) – rosyjski malarz, pejzażysta, współzałozyciel stowarzyszenia Pieriedwiżników.

ss shishkin_oak_wood_1887Dębowy Święty Gaj

Urodził się w Jełabudze (w dzisiejszym Tatarstanie), w rodzinie kupieckiej. Ukończył gimnazjum w Kazaniu. Jego ojciec po długich wahaniach zgodził się na podjęcie przezeń nauki malarstwa. Przez cztery lata studiował w Moskiewskiej Szkole Malarstwa, Rzeźby i Architektury, a następnie, w latach 1856-1860 w petersburskiej Cesarskiej Akademii Sztuk, którą ukończył z najwyższymi wyróżnieniami i złotym medalem za dwa obrazy pod wspólnym tytułem Widok z wyspy Valaam. Kukko. Akademia umożliwiła mu także w nagrodę kontynuację studiów za granicą.

szyszkin Iwan_Nikolajewitsch_Kramskoj_004Iwan Szyszkin 1873

Przez trzy lata (1862-1865) Szyszkin mieszkał i pracował w Szwajcarii i w Niemczech, a także w Czechach, Francji, Belgii i Holandii. Tam zainteresował się technikami litografii i akwaforty, jego prace wzbudziły wielki podziw publiczności i krytyki w Düsseldorfie w 1865 m.in. za precyzję kreskowania i filigranowy rysunek detali.

sss wind-fallen-trees-1880[kliknij]

Mimo to jego technika malowania pejzaży, skłonność do szczegółowego oddawania wszelkich detali, nie znajdowała poparcia i zrozumienia u malarzy zachodnioeuropejskich, co powiększało jego zniechęcenie i pogłębiało tęsknotę za Rosją. Pod koniec pobytu w Niemczech namalował w 1865 r. Pejzaż pod Düsseldorfem, olejny obraz wystawiony i nagrodzony dwa lata później w Paryżu na Wystawie Światowej. Obraz ten stał się też przepustką dla Szyszkina do członkostwa w petersburskiej Cesarskiej Akademii Sztuk, które przyznano mu po jego powrocie do Rosji w 1865 r.

Shishkin_DozVDubLesu_114Deszcz w dębowym lesie [klik]

Szyszkin w swoich technikach malarskich do perfekcji opanował studium natury, wsławił się doskonałością w malowaniu drzew i lasów, był też wybitnym rysownikiem i grafikiem.

s polna droga RozhPolna droga

Życie osobiste Szyszkina obfitowało w tragedie. Dwukrotnie żonaty, dwukrotnie owdowiał. Przedwcześnie zmarli także jego synowie. Swoich problemów jednak nie przelewał na płótno, jego pejzaże są pełne słońca i życia, co zresztą niektórzy jego przeciwnicy krytykowali, twierdząc, iż jego obrazy są jedynie kolorowymi pocztówkami.

ss russ-spring-nn-shishkin_the_kama_river_near_elabuga_1895Nad Kamą

Sam zmarł w roku 1898 przy sztalugach, rozpoczynając nowy obraz.

Utro_v_sosnovom_lesu

Poranek w sosnowym lesie

(oryg. ros. Утро в сосновом лесу) – obraz Iwana Szyszkina namalowany przy współudziale Konstantina Sawickiego w 1889.

Pejzaże leśne były ulubionym tematem malarstwa Iwana Szyszkina, od młodości zafascynowanego rosyjską przyrodą[1]. Poranek w sosnowym lesie jest kolejną w jego twórczości realizacją tematu lasu sosnowego w świetle słonecznym, któremu malarz poświęcił szereg studiów[1].

Obraz przedstawia las sosnowy oświetlony przez wschodzące słońce. W centralnym punkcie kompozycji znajduje się powalone z korzeniami, złamane drzewo, na którym zgromadziły się cztery niedźwiedzie. Zwierzęta zostały ukazane w różnych pozach: dwa wspięły się na złamany pień, jeden, stanąwszy na tylnych łapach, obserwuje z niego słońce, zaś ostatni siedzi obok powalonego drzewa z półotwartą paszczą. W tle ukazany został las, złożony z drzew o różnej wysokości, oświetlony przez promienie słoneczne przechodzące przez korony drzew. Szyszkin ukazał drzewa z dużą dbałością o oddanie szczegółów ich budowy, starannie oddał również grę świateł w koronach i na pniach sosen. Wygląd lasu został upoetyzowany; artysta nie kryje swojej fascynacji nietkniętą ręką człowieka naturą[2].

Współautorem obrazu był inny malarz, przyjaciel Szyszkina Konstantin Sawicki – to on namalował postacie niedźwiedzi. W związku z tym jego podpis pierwotnie znajdował się na płótnie obok podpisu twórcy większości kompozycji[2]. Jednak Piotr Trietiakow po dokonaniu zakupu obrazu starł podpis Sawickiego; od tej pory w większości opracowań dzieło przypisuje się jedynie Szyszkinowi. Swoje postępowanie kolekcjoner uzasadnił tym, iż pomysł obrazu, jego kompozycja i tematyka były specyficzne dla stylu Szyszkina, co pozwala uznać go za głównego twórcę dzieła[2].

Poranek w sosnowym lesie należy do najbardziej rozpoznawalnych w Rosji obrazów wykonanych przez tamtejszych artystów[3].

ss wind-fallen-trees-1888Drzewa obalone przez wiatr

Iwan Szyszkin w Puszczy Białowieskiej

Iwan Szyszkin malował także Puszczę Białowieską. I to na życzenie samego cara Aleksandra III! Do Białowieży przyjechał 7 maja 1892 roku, w towarzystwie fotografa Eugeniusza P. Wiszniakowa, który na pamiątkę tej wyprawy wydał w 1894 roku w Petersburgu album pt. „Biełowieżskaja puszcza. Nabroski pierom i fotografieju”. Iwan Szyszkin przebywał w Puszczy do końca czerwca. Bardzo często wyprawiał się z paletą do najdzikszych puszczańskich zakątków. Przez miejscowych urzędników był traktowany niezwykle uprzejmie. Ale też bezustanne nadskakiwanie i proponowanie różnych usług z czasem zaczęło malarzowi ciążyć i nużyć go.

sss 1895_Shishkin_Damm_anagoriaBańska Łąka Pajączków Mokoszy

Jakub Minczenkow w swoich „Wspomnieniach o pieredwiżnikach” podaje ciekawy epizod z pobytu Szyszkina w Białowieży. Pewnego dnia, malarz, uwieczniając sosnowy bór, namalował na pierwszym planie usychające drzewo. Zarządca puszczy, oglądając obraz, wpadł w panikę. Długo upraszał Szyszkina, aby usunął z płótna ten kompromitujący, jego zdaniem, detal. Lękał się bowiem, że naczelnicy z Petersburga, po obejrzeniu obrazu, zarzucą mu niegospodarność, skoro dopuścił do tego, aby drzewa w lesie usychały.

sss autumn-forest-1876Jesień

Szyszkin namalował w Puszczy Białowieskiej wiele ciekawych płócien, m.in. „Ścięty dąb”, „W Puszczy Białowieskiej”, „Wiatrował”, „Pasieka”. Na tym ostatnim obrazie utrwalił pasiekę Jana Sawickiego z Bud, którego potomkowie do dzisiaj zajmują się pszczelarstwem.

sss gathering-storm-1884Burza

Puszczańska przyroda wywarła na artyście ogromne wrażenie. Jej motywy pojawiały się w następnych pracach Szyszkina, powstających już poza Białowieżą. Białowieskie prace artysty były eksponowane w 1893 roku na wystawie w Petersburgu, gdzie spotkały się z uznaniem zwiedzających. (oprac. Piotr Bajko)

ss lato-szyszkin-reprodukcja-iwan-niwa-polesieLato na Polesiu

ss shishkin_brook_in_birch_forest_1883Potok w Brzozowym Lesie
 sss  ivan-shishkin-a-promenade-in-the-woods-no-date-1860s-e1276991822388Kamienny krąg

sss a_herd_of_sheep_in_the_forestStado (grafika)

sss Dub_ShishkinDąb

sss herd-under-the-trees-1864Zaloty pod dębem

sss Ivan Shishkin - Swamp - Marshy WoodlandsBagno

sss Ivan Shishkin - The First SnowPierwszy śnieg

MAC_0910_ 290Wyspa

sss Ivan Shishkin - View on the Outskirts of St. PetersburgPod Petersburgiem

sss Ivan Shishkin - WinterZima

sss Ivan Shishkin - Wood in the EveningZachód w lesie

sss mountain-path-crimea-1879Górska ścieżka na Krymie

sss noon-in-the-neighbourhood-of-moscow-1869Południe

¶O Potok

sss view-of-valaam-island-1858Rajski zakątek

Tagged with: , ,

Kraken wiecznie żywy! (rozrywkowo-sylwestrowo!)

Posted in sztuka by bialczynski on 30 Grudzień 2013

krakenKraken – legendarny stwór morski. Prawdopodobnie źródłem legend są spotkania z kałamarnicą olbrzymią[1].

Pierwszy opisał to monstrum w epoce nowożytnej Erik Pontoppidan w swoim dziele Natural History of Norway z roku 1752. Jeszcze wcześniej pisał o nim Pliniusz Starszy – potwór miał blokować Cieśninę Gibraltarską, nie przepuszczając podróżujących tamtędy okrętów.

2408133-the_leviathan_by_nyliirlyccanthanii_d464mhc

Wedle opowieści żeglarskich krakeny były często brane za wyspy. Kiedy marynarze wychodzili na ląd, budzili potwora, który się zanurzał, wciągając pod wodę załogę wraz z okrętem.

W legendach Kraken jest znany również jako Triangul. Jest pod władzą Neptuna, lecz słucha tego, kogo zobaczy zaraz po przebudzeniu. Zasypia na sto lat, by później przez kolejne sto atakować statki.

kraken_by_xibalbha-d48qeizby Xibalbha

Dla nas najważniejszy jest przekaz Pliniusza z którego wynika, że Wikingowie Słowiańscy już w I wieku n.n. blokowali Gibraltar nie wypuszczając z Morza Śródziemnego żadnych okrętów na WódLądStyks (Atlantyk). Neptun to oczywiście PosiejDun (Posejdon, Posiadający Duń-Toń – Deub – Głębinę) i inaczej Wodo-Wodan-Wotan.

O Kreksie (Krakenie) mówi Taja 22 Księgi Ruty:

Sześciu Kruków i K urka
W tej Baji, która zdaje się być najczystszą i najbliższą zapisów tajemnych, zawartych w Wierze
Przyrodzonej, z pąpów zrodziła się jeno Szczęśliwa Siódemka Słowo-Ista. Wśród niej zaś było
Sześciu Kruków, co sczernieli od ognia i jedna Kurka, co była biała jak śnieg, od białego popiołu29.
Z tych sześciu zrodzili się Słowowie, zaś ona Kurka dała początek Istom. Krukowie i Kurka – ich
przeciwieństwo, acz siostra rodzona – rozlecieli się w Siedem Stron i objęli we władanie całą
ziemicę nową, zwaną Lęgią lub Nową Kolibą. A tymi Sześcioma Krukami byli:
Pierwszy – Kreks-Lug, który dał początek wielkiemu ludowi Lęgów. Kreks osiadł nad Morzem
Błotyckim i łupił po nim wszystko, co wpłynęło na wody. Obwołały go ludy morskie i wszy
sąsiadowie morskim potworem. Sam on dziełaniem swoim sprawił, że jego lud zbuntował się
i odwrócił od Błotyku. Plemię, wywiedzione znad morza przez jego syna Lęcha, poszło w bory,
które wypalało ogniem, karczowało siekierami, aż jęło uprawiać rolę radłem. O tych prawią
wtajemniczeni czudesowie, że są Koroną, Wieńcem Wielkiej Skołotii.
Drugi był Krak-Nur, co osiadł nad Nurem, Sanem, Bugiem i u źródeł Duny, czyli Wisły, zwanej
też Wąduną-Wądalem i Wisduną-Wisdułą30, albo Rzeką Ognistą – Atlą-Wątlą, Ątlą-Wijstlą. Z niego
wywiódł się wielki lud Nurów, który się rozszedł szeroko po nowej ziemi i zajął samo jej serce,
a wtajemniczeni czudesowie prawią, że dał Nowej Kolibie nowego ducha i że Jest Duchem
Wielkiej Skołotii, Dawcą Wiary i jej Tarczą Obronną. Z jego krwi zrodził się w późniejszym
pokoleniu Krakus Karodunoński, który walczył z Białym Jędzórem. Część onych Nurów poszła
potem nad Dunaj, uważany przez nich za brata Duny, gdzie założyła gród War.

a kraken_by_katdudev-d4qbdyb

Powiadają czarodziejowie z ląchskiego Kałuża-Kalisza45, że pierwszy narodził się i wzleciał nie
Krak-Nur, ale Kreks-Lug. Może i tak, a może nie. Każdy lud nowej ziemi pierwszeństwo ważkich
czynów i wielkość sobie przypisuje. Czynią tak nieświadomi, że oto dźwigają jeno brzemię kłótni,
którą nałożył na nowych ludzi Swąt. Mądrzy ludzie zmilczą, dając pierwszeństwo głupcom.
Pewne jest, że po tych dwóch zaraz, a może i równocześnie, a może też całkiem wcześniej wzleciał
w niebiosy Kowar-Kowalis, Kyj-Bud, Kriw-Serp, Krwędys, a także łabędzica Kurka-Ista i ptakowężyca
Kąptorga. Wszyscy oni złożyli napełnione boskim istem jajca-wajiczka w stosownych
świętych gniazdach. Każde z nich złożyło po wiele jaj, tylko Kąptorga, jako że była ptakowężycą,
złożyła trzy jaja odmienne, bardzo duże.

Tęż pojmał i wziął za drugą żonę, uwiózłszy ją do siebie Kreks, czyli Krwędys – założyciel Ludu
Wędów. W czasie, kiedy Wędowie zamieszkiwali nie nad samym Bołotykiem, ale w głębi Lądu
nad rzeką Oderą, zwaną też Wiadułą, i kiedy trwały między nimi spory, czy mają obejmować we
władanie morza czy też pozostać w puszczach, stepach i górach na Lądzie, doszło do podziału,
w wyniku którego wyszedł ze Starej Wędii Lud Dawanów (Dachów-Gątów). Część z nich, zwana
Odrakowie, pozostała nad Odrą niedaleko Nowej Wędji, rozłożonej nad morzem Błotyckim.

a kraken_vs_whale_by_srnoble-d5dq3ei

Tak się to stało, że Kruki-Kurki wcale niedaleko jeden drugiego założyły swoje gniazda. Najdalej
ku siewiernemu zachodowi poleciał Kreks – aż do samego brzegu Błotyku, nad Wiadę-Odrę,
Lędę-Łabędę, którą później nazywano Łabą, i nad Grań (Ren), a za nim osiadł Krwędys, poniżej,
nad jeziorami Pasa Jeziornego, od Łabędy po Wiskłę-Wądunę, z głównym leżem nad rzeką
Wielowartą.

 

Kupując (TERAZ – TUTAJ!)
Budujesz Wolne Media Wolnych Ludzi
Ks Tura 121a18fe5665387004b43b39c5de6

Z początkiem Nowych Wieków na wybrzeżu wądyjskim osiedlili się licznie przybyli ze Skanii
potomkowie Wądów-Dalów, Boranie skańscy (raczej nie mówiący po słowiańsku potomkowie
lęgijskich Boran Kreksa-Luga, zwący siebie dzisiaj Burgundami), kiełto-skanowie, tacy jak: Goci,
Hermundurowie, Rugiowie, Anglowie i Sasini, którzy następnie poszli na zachód i południe,
zabierając po drodze liczne sławskie i skołockie rody i grupy bojowe.

W tym to czasie Kreks skłócił się już był ze swoim nielicznym ludem. Wybudował łodzie śmigłe
i mocne na wzór korabia, bo jemu się trafiła ta karta Księgi Głębi, co o kleceniu statków rzykała.
Uwidział sobie Kreks, zwany Lugiem, że Błotyk wszerz i wzdłuż przepłynie, a do tego jego panem
i władcą się stanie, a jak trzeba, to i z samym Wodo-Bełtem (Wełmem-Posiejdunem) się o koronę
zmierzy.
I stało się tak, że tępił każdego, kto się poważył bez jego wiedzy na ono morze wypłynąć. A kto mu
stanął okoniem, tego zwyciężał, a zabiwszy go wypijał jego krew, by sobie dodać sił i przyczynić grozy
własnej osobie pośród wrogów. Nie bacząc, że każdy czyn pociąga za sobą skutek, ani zauważył,
jak począł się zamieniać w potwora. Wkrótce nieliczni rybacy przestali na morze wypływać, a jego
własny lud w głąb borów łakomie poglądał, mając przecie przed sobą pełne morze.

a 7115937713_f2f96f0dd4

Kreks z niezbyt licznym plemieniem, widząc że brzeg morza zajęty jest przez Wędów, przedostał
się na Wyspy i na nich założył swoje chwilowe królestwo. Na wyspie Rugii, zwanej też Raną lub
Rują, pobudował z wiernymi Lęgami i Wądami Dalami oraz Chąśnikami obwar Garz a naprzeciw
na półwyspie Lądu umiejscowił swoją stolicę Arkonę. Stąd wyspa nazywa się także i Rugi – że
wyrugowany ze swej ziemi Kreks znalazł tutaj schronienie. Gród Arkona zasię zowią stąd w taki
sposób, że świtungowie przenieśli tutaj i posadowili w światyni Swąta Nowy Dzban Świata –
Czarkę-Harkę-Garkę, przez wielu wyznawców Wiary Przyrodzonej z obcych ludów nazywaną
Arką, a wykonaną w Jamie Arki (Arkajamie) na podobieństwo starego Dzbana Zerywanów
– Czary-Hary-Gary, nazywanej też Arą67. Wyspa owa była zarówno Kreksowi, jego chąśnikom
i żegłom, a także świtungom i Arce jako ta arka ratownicza w morzu wrogich plemion, jako
ostatnia wyspa Kreksa i Arki – Arka na Koni, czyli arka na końcu świata, gdyż na końcu Lądu
znalazł on schronienie.
A towarzyszący mu lud zaczęto z czasem nazywać nie tylko Harkonami i Hyrkanami, ale też
Walinami lub Wolinami – jako że woleli przy starym królu trwać, niż poddać się Wharalędom-
Wartanom i Serbomazom, a też że mieszkali już blisko Weli, na samym skraju Wądlądstyku, na
morzu zapadnim – Morzu Wądów, którego Bołotyk jest tylko zatoką, a ono samo jest Przedmorzem
Weli. Z czasem okazało się też, że są to ludzie welej odwagi i welego serca czyli Wielcy (Wilcy,
Wieleci), silni – Walni i Wolni.

 

The Kraken Rum: Strength

Kraken występuje w filmie Piraci z Karaibów: Skrzynia umarlaka i Piraci z Karaibów: Na krańcu świata, Starcie Tytanów, Percy Jackson: Morze potworów oraz Zmierzch Tytanów, tyle że tutaj jest przedstawiony jako wielki potwór z czterema ramionami i płetwą. Wystąpił również w jednym z odcinków kreskówki Ben 10, emitowanej na kanale Cartoon Network oraz w kreskówce Spadkobiercy tytanów, emitowanej na kanale ZigZap, filmach animowanych: Atlantyda: Powrót Milo i w 524 odcinku One Piece.

Krakenem jest również Czatownik, ukazany we „Władcy Pierścieni – Drużynie Pierścienia” u bram Morii. Kraken pojawia się w cyklu powieści George’a R.R. Martina – „Pieśni Lodu i Ognia” jako potwór morski, a także symbol rodu Greyjoyów, władających Żelaznymi Wyspami. Ten legendarny potwór morski ma też swój krótki epizod w wydanej pośmiertnie powieści Michaela Crichtona „Pod piracką flagą”. Motywu Krakena używa między innymi Kazik Staszewski w utworze „Mars napada”. Wzmianki o Krakenie pojawiają się również w książce „Miecz Przeznaczenia” Andrzeja Sapkowskiego w opowiadaniu „Trochę Poświęcenia”.

HOW STRONG IS THE KRAKEN? It is said that the Kraken’s strength is greater than the greatest sea creature or largest continent. Release The Kraken – http://www.krakenrum.com

Oczywiście pijąc to mówią: Cześć!

kraken_rough_5_by_lozanox-d5kvs1x

Giant_octopus_attacks_ship

krak 9057-800-613

kraken2

kraken-050912

Zaiste straszliwa musiała być potęga morska WENEDÓW

Tagged with: ,

Strażnik Wiary Przyrody z Czech – Wacław Hollar (1607 – 1677)

Posted in sztuka, Słowianie, Wiara Przyrody by bialczynski on 27 Grudzień 2013

wenzel_hollar_nach_jan_meyssens portret

Wacław Hollar – jeden z Braci czeskich. Uciekł z Czech po klęsce na Białej Górze i już nigdy nie wrócił. Przez całe życie w swojej twórczości preferował tematy przyrodnicze i  mitologiczne. Poza ttyym wykonywał dziesiątki portretów i innych rycin.

Bitwa na Białej Górze[1] (czes. Bitva na Bílé hoře) – starcie zbrojne między siłami czeskich protestantów a wojskami koalicyjnymi katolickich Habsburgów, które rozegrało się 8 listopada 1620 r. Była to największa klęska w historii Czech i decydująca bitwa, która zmieniła losy kraju. Miejscem bitwy było niewielkie wzniesienie (382 m n.p.m.), które obecnie znajduje się na południowo-zachodnich przedmieściach Pragi.

Kupując (TERAZ – TUTAJ!)  Budujesz Wolne Media Wolnych Ludzi!
slowianic nr 2 przod

Pierwotną przyczyną był opór Czechów przeciwko nasilającej się dominacji ekonomicznej, politycznej i kulturowej Niemców (a konkretnie przybyszów z krajów niemieckojęzycznych, głównie Bawarii i Saksonii) na terenie Czech. Ten antagonizm powiększyły od czasów Jana Husa (1371-1415) różnice religijne między dwiema grupami etnicznymi: Czesi byli z reguły zwolennikami husytyzmu, a Niemcy zagorzałymi katolikami. Podczas gdy Czesi bronili przede wszystkim własnej narodowej autonomii, to Niemcy starali się chronić własne wpływy i interesy w Czechach, których bezpieczeństwo gwarantowała im polityczna dominacja.

Wobec nasilającej się dyskryminacji protestantów, w 1618 reprezentanci czeskiej szlachty udali się na Hradczany, aby złożyć protest u przedstawicieli cesarza Macieja Habsburga. Spotkanie miało burzliwy przebieg: dwóch najbardziej znienawidzonych namiestników cesarskich zostało wyrzuconych przez okno na stertę odpadków (ucierpieli tylko na honorze). Była to druga defenestracja praska, która zapoczątkowała czeskie powstanie stanów i wojnę trzydziestoletnią. Cesarz uznał znieważenie swoich namiestników za osobistą obrazę; wojna była nieunikniona.

Mimo wojowniczych deklaracji, obie strony nie były przygotowane do wojny. Czescy protestanci utworzyli odrębny rząd – dyrektoriat z Wacławem Wilhelmem z Roupova na czele. Ten rząd zdetronizował króla Ferdynanda a następnie 26 lipca 1618 roku wybrał na króla Czech przywódcę niemieckich protestantów księcia elektora Palatynatu Fryderyka V, co spowodowało umiędzynarodowienie konfliktu.

Celem Czechów było jak najszybsze opanowanie kraju oraz znalezienie sojuszników na Śląsku i Morawach. Morawianie za radą Karela Żerotina odmówili uczestnictwa w konflikcie, lecz Ślązacy poparli Czechów, przysyłając im dodatkowe zaciągi oraz blokując granicę z Polską, aby nie mogła stamtąd nadejść prawdopodobna prokatolicka interwencja. Powstańcza armia czeska była jednak źle uzbrojona, niezorganizowana i (oprócz von Mansfelda) nie miała uzdolnionych dowódców (którzy ponadto byli skłóceni między sobą). Mimo to, armia czeska (licząca 16.000 żołnierzy), którą dowodzili hrabia Heinrich Matthias Thum i Georg Friedrich Hohenlohe, już w lipcu 1618 zajęła Český Krumlov.

Tymczasem prohabsburski obóz katolicki rozpoczął kontrnatarcie: z pomocą wojsku cesarskiemu przyszedł korpus francuski pod dowództwem Charles de Bucquoi. Armia cesarza (licząca 8.000 pieszych i 6.000 jazdy), dowodzona przez Henri du Val Dampierre, wkroczyła na Morawy, aby wspomóc tamtejsze miasta, wierne cesarzowi. Klęska znacznie słabszej armii czeskiej zdawała się kwestią czasu.

Z pomocą Czechom nieoczekiwanie przyszedł książę siedmiogrodzki Gábor Bethlen, który ze wsparciem Turcji postanowił wykorzystać okazję i odebrać Habsburgom władzę nad Węgrami. W listopadzie 1618 armia czeska i wojska księcia Bethlena obległy Wiedeń. W marcu następnego roku zmarł cesarz Maciej Habsburg, a cesarstwo przygotowywało się do kapitulacji.

Kolejny nieoczekiwany zwrot nastąpił, gdy zaraza zaczęła szerzyć się w armii czeskiej, a książę Bethlen został zmuszony do odwrotu przez polskich lisowczyków, którzy napadli na Siedmiogród.

hollar gryf Wenceslas_Hollar_-_A_griffin kompr

Jak widzicie Polska stanęła po stronie Kontrreformacji a kierowali tą akcją JEZUICI. Ślązacy popierali hustyów czyli Braci Czeskich. Po tej klęsce Wacław Hollar ucieka z Czech. W czeskiej Wiki , poniżej możecie poczytać o niepoewnych preferencjach religijnych Hollara – włóżcie to miedzy bajki. gdyby był katolikiem tak jak to tam sugerują nie miałby powodów uciekać z Czech.

Wenceslas Hollar - The basilisk and the weasel

Václav Hollar (ˈvaːtslav ˈɦolar), known in England as Wenceslaus or Wenceslas and in Germany as Wenzel Hollar (13 July 1607 – 25 March 1677), was a Bohemian etcher, who lived in England for much of his life. He was born in Prague, and died in London, being buried at St Margaret’s Church, Westminster.

800px-Wenceslas_Hollar_-_Four_caterpillars_and_a_snail_(State_1)

Biography

After his family was ruined by the Sack of Prague in the Thirty Years’ War, the young Hollar, who had been destined for the law, determined to become an artist. The earliest of his works that have come down to us are dated 1625 and 1626; they are small plates, and one of them is a copy of a „Virgin and Child” by Dürer, whose influence upon Hollar’s work was always great. In 1627 he moved to the region around Stuttgart; before moving to Straßburg, and then, in 1633, to Cologne.

It was in 1636 that he attracted the notice of the famous nobleman and art collector Thomas Howard, 21st Earl of Arundel, then on an embassy to the imperial court. Employed as a draftsman he travelled with Arundel to Vienna and Prague, and finally in 1637 returned with him to England where he remained in the Earl’s household for many years. Though he became a servant of Lord Arundel, he seems not to have worked exclusively for him, and after the Earl’s death in Padua in 1646, earned his living by working for various authors and publishers, which was afterwards his primary means of distribution. In around 1650, however, probably at the request of Hendrik van der Borcht, he etched a commemorative print done after a design by Cornelius Schut in Arundel’s honour and dedicated to his widow, Aletheia. Arundel is seated in melancholy mode on his tomb in front of an obelisk (perhaps commemorating the one he tried to import from Rome), and surrounded by works of art and their personifications. In 1745, George Vertue paid homage to their association in the vignette he published on page one of his Description of the Works of the Ingenious Delineator and Engraver Wenceslaus Hollar. It featured a bust of Arundel in front of a pyramid, symbolizing immortality, surrounded by illustrated books and the instruments of Hollar’s trade.

During his first year in England he created „View of Greenwich,” later issued by Peter Stent, the print-seller. Nearly 3 feet (0.9 m) long, he received thirty shillings for the plate, a small fraction of its present value. Afterwards he fixed the price of his work at fourpence an hour, and measured his time by a sand-glass. Lord Arundel left England in 1642, and Hollar passed into the service of the Duke of York, taking with him a wife and two children.

He continued to produce works prolifically throughout the English Civil War, but it adversely affected his income. An etching dated 1643 and epitomizing the civil war, entitled as it is: ‚civilis seditio,’ features a snake with a head at each end pulling in opposite directions in front of the Giza pyramids and sphinx. Hollar took his setting, presumably symbolizing longer term values, directly from an engraving published in George Sandys’ Relation of a Journey begun An. Dom 1610, published in 1615.

During the period of the unrest of the Civil Wars he worked in Antwerp, where he produced many of his most renowned works, including views, his „muffs” and „shells”. In 1652 he returned to London, and lived for a time with Faithorne the engraver near Temple Bar.

During the following years many books were published which he illustrated: Ogilby’s Virgil and Homer, Stapylton’s Juvenal, and Dugdale’s Warwickshire, St Paul’s and Monasticon (part i.). His income fell as book-sellers continued to decline his work, and the Court did not purchase his works following The Restoration. During this time he lost his young son, also reputed to have artistic ability, to the Black Death.

After the Great Fire of London he produced some of his famous „Views of London”; and it may have been the success of these plates which induced the king to send him, in 1668, to Tangier, to draw the town and forts. During his return to England a desperate and successful engagement was fought by his ship, the Mary Rose, under Captain John Kempthorne, against seven Algerine men-of-war,–a battle which Hollar etched for Ogilby’s Africa.

He lived eight years after his return, still working for the booksellers, and continuing to produce well-regarded works until his death, for example a large plate of Edinburgh dated 1670. He died in extreme poverty, his last recorded words being a request to the bailiffs that they would not carry away the bed on which he was dying.

Hollar22

Works

Hollar produced a variety of works; his plates number some 2740, and include views, portraits, ships, religious subjects, heraldic subjects, landscapes, and still life in many different forms. His architectural drawings, such as those of Antwerp and Strassburg cathedrals, and his views of towns, are to scale, but are intended as pictures as well. He reproduced decorative works of other artists, as in the famous chalice after Mantegna’s drawing.

Almost complete collections of Hollar’s work are kept in the British Museum, the print room at Windsor Castle and the National Gallery in Prague. Hollar’s oeuvre was first catalogued in 1745 (2nd ed. 1759) by George Vertue. The prints were subsequently catalogued in 1853 by Gustav Parthey and in 1982 by Richard Pennington. A new complete illustrated catalogue has been published in the New Hollstein German series. Much of his work is available online from the University of Toronto in their Wenceslaus Hollar digital collection.

hollar Wenceslas_Hollar_-_Boar_and_mastiffbez kompr

Czeska Wiki

Václav Hollar (13. července 1607 v Praze – 25. března 1677 v Londýně), známý pod latinizovanou formou jména Wenceslaus Hollar Bohemus a poněmčenou Wenzel Hollar, byl český barokní rytec a kreslíř. Od roku 1627 působil v dílnách ve Frankfurtu nad Mohanem u Matthäuse Meriana, ve Štrasburku, v Kolíně nad Rýnem a v Antverpách. Od roku 1636 působil ve službách hraběte Thomase Howarda z Arundelu, s nímž se dostal do Anglie. Za války z Anglie utekl, ale později se vrátil. Jeho syn zemřel při morové epidemii, dotkl se ho velký požár Londýna v roce 1666. I když většinu života prožil v cizině, zůstal Čechem a dával to najevo. Byl pohřben do společného hrobu pro zvláště nemajetnou chudinu na malém hřbitově při kostele sv. Markéty ve Westminsteru.

Hollar je autor realistických barokních leptů, mezi jeho časté náměty patří přírodní motivy, krajiny, veduty, mapy, portréty, městské prospekty, kroje a zátiší na volných listech i v souborech, vytvořil také pohled na Prahu podle svých kreseb z krátké návštěvy v roce 1636.

hollar Wenceslas_Hollar_-_Elephant_and_flowers_(State_2)bez kompr

Mládí

Pocházel z významné a majetné pražské rodiny, dodnes není zcela jisté jakého náboženského vyznání. Léta mládí Václava Hollara spadají na počátek třicetileté války. Otec Jan Hollar byl úředníkem na Pražském hradě a od roku 1600 mohl z rozhodnutí Rudolfa II. používat erb a predikát z Práchně (von Prachenberg). Jeho matka Markéta byla rodem z německé rytířské rodiny z Löwengrünu a Bareytu.

S prvními uměleckými pokusy začínal Hollar již dříve, ale rytí začal praktikovat až ve svých osmnácti pod vedením Aegidia Sadelera, v Bruselu narozeného grafika, který se do Prahy dostal za dob rozkvětu Rudolfova dvora. Mladý Hollar měl také možnost se seznámit s Rudolfovou kunstkomorou, která již v této době byla z části rozprodána nebo odvezena do Vídně. Z této doby pocházejí jeho kopie podle Dürera, kterého si Hollar velmi vážil. Hollarův otec jeho umělecké snažení nepodporoval a chtěl, aby se syn stal právníkem.[3]

hollar Wenceslas_Hollar_-_Lion_and_tulip kompr

První umělecká léta

V roce 1627, podobně jako řada dalších, opustil kvůli Obnovenému zřízení zemskému Čechy a odebral se do Německa. Hollar nejspíše neodešel z důvodů politických, ale spíše z existenciálních, kdy mu zahraničí dokázalo nabídnout lepší uplatnění. Ani náboženské důvody nejsou zcela vyloučeny, protože problematika Hollarova vyznání není dodnes zcela uspokojivě objasněna.[4] (k tomu níže sekce Hollarovo náboženské vyznání)

V Německu se Hollar usadil ve Frankfurtu nad Mohanem, kde se začal učit u nejvýznamnějšího mědirytce své doby, Matthäuse Meriana. Zde se podílel i na Merianově vrcholném díle Topographia Germaniae. Po roce 1630 na čas pobýval ve Štrasburku, v Mohuči a Koblenzi. Hollar byl jedním z prvních umělců, kteří začali soustavně zachycovat krajinu středního Porýní a stal se předchůdcem rýnského romantismu.

V roce 1633 se Hollar dostal do Kolína a zůstal tam tři roky. Zde v roce 1635 vydal svou první knihu rytin u Abrahama Hogenberga. V roce 1636 došlo k důležitému setkání s lordem Thomasem Howardem z Arundelu, který cestoval jako anglický vyslanec k Ferdinandu II., aby vyřešil problém s majetkovým vyrovnáním vdovy Alžběty, sestry krále Karla I. v oblasti Falce.

Arundel byl mimo jiné sběratel umění a Hollara si všiml při nákupu děl od Abrahama Hogenberga. Při cestě se zastavili například ve Frankfurtu, kde Arundel získal dalšího umělce, Henrika van der Borcht, který se stal blízkým Hollarovým přítelem. Dále navštívili Prahu, Vídeň a postupně procestovali celou střední Evropu. Stejného roku ještě při návštěvě dvora císaře Ferdinanda II. byl s pomocí Arundela Hollarovi polepšen erb a predikát po jeho matce, takže si mohl říkat „Hollar Prachenberger von Löwengrün und Bareyt“.[5] Když se jeho sponzor v roce 1637 vracel do Londýna, Hollar ho následoval a nakonec tam strávil větší část svého života.[6]

hollar wenzel hollar.wolf

Život v Anglii

Zpočátku žil Hollar v Arundlově domácnosti, kde se mohl postupně seznamovat s novým prostředím. Ačkoliv již jednou musel odcestovat ze své domoviny, pobýval stále převážně v německých oblastech, které byly v mnohém jeho domovu podobné, proto byl pro něj příchod do Anglie převratnou změnou. U Arundela pracoval především na zdokumentování jeho rozsáhlé umělecké sbírky, což mu umožňovalo být finančně nezávislý. Ve sbírkách se nacházela díla současníků jako byli Daniel Mytens, Peter Paul Rubens, Jan Lievens, nebo Anthonis van Dyck a Hollar zde dokumentoval i díla starších mistrů jako byl Leonardo da Vinci, Rafael, Parmigianino, Dürer, Hans Holbein mladší, Adam Elsheimer a další. Toto dílo má tím větší hodnotu, jelikož některé z těchto originálů zmizely a jsou známy jen z Hollarových kopií.[7]

Zároveň se zde učil anglicky od Margaret Tracy (ta se na oplátku od něho nechávala vzdělávat v kreslení a základech rytí), která byla komornou lady Alethee Howardové.[8] Dalším Hollarovým zájmem bylo proniknout ke královskému dvoru jako umělec. S tím však měl nemalé problémy, protože ohledně umění měl na dvoře hlavní slovo talentovaný vlámsky malíř Anthonis van Dyck, který nebyl Hollarovi nakloněn.[9] (van Dyck jakožto malíř oceňoval na rytectví odlišné hodnoty než Hollar, který byl především rytec a kreslíř)[10]

Hollar_k_0258_0001-1-0

V této době se v Anglii vyhrocovala politická situace a vznikaly dva tábory – těch, co podporovali krále na straně jedné a co reptali proti špatnému královskému vedení na straně druhé. Hollar se snažil být neutrální, ačkoliv ho jeho příslušnost k Arundelovu domu přiřazovala k royalistům. O tom svědčí fakt, že jeden z jeho prvních portrétů, které vytvořil v Anglii, patřil spisovateli a královu odpůrci Johnu Miltonovi, dalším z královských odpůrců byl Hollarem portrétovaný politik John Pym.[11] Vyhrocenost situace lze vidět na pádu králova oblíbence Thomase Wentwortha, prvního hraběte ze Straffordu, kterého Hollar poprvé portrétoval v roce 1640 ještě jako irského místokrále a v roce 1641 zdokumentoval proces s ním a jeho popravu.

Dne 4. července 1641 se Hollar oženil s komornou Margaret Tracy, s níž měl dvě děti – staršího Jamese a mladší dceru. V této době se setkal s Janem Amosem Komenským, který v Anglii do roku 1642 pobýval. Když v roce 1642 vypukla anglická občanská válka, Arundel se nevrátil z cest zpět do Anglie a právě v této době se Hollar dostal do služeb královské rodiny. Často se zmiňuje, že učil kreslit waleského prince a pozdějšího krále Karla II., což první tvrdil již Vertue, ovšem krátká Hollarova biografie vyšlá v Antverpách v roce 1649 toto zcela nepotvrzuje a zmiňuje, že byl ve službách vévody z Yorku, tedy Karlova mladšího bratra Jakuba II.[12]

V Antverpách

Hollar_k_0259_0001-1-0

První Hollarův životopisec a rytec George Vertue uvádí, že Hollar bránil spolu s royalisty Basing House a byl po jeho pádu v roce 1645 vojáky parlamentu zatčen, ale podařilo se mu uprchnout do Nizozemí. Ovšem z jiných pramenů je jasné, že Hollar byl v Antverpách již v roce 1644 a nemohl být tedy při pádu royalistické pevnosti.[13] V Antverpách se setkal s Arundelem, který však roku 1646 zemřel při cestách v Itálii. I ve Vlámsku se věnoval Hollar dokumentaci Arundelových sbírek, alespoň té části, kterou mecenáš stihl přesunout z Anglie na kontinent. Z této činnosti nakonec vzešly i vysoce ceněné tisky motýlů, hmyzu a mušlí. Nicméně Arundel mu již nedokázal zajistit nezávislost, takže se Hollar seznámil s řadou antverpských nakladatelů, z nichž nejdůležitější byl jeho pozdější přítel Jan Meyssens.[14]

Snažil se také vyvrátit tvrzení v této době již mrtvého van Dycka o tom, že Hollarovo dílo je překonané Rubensovou školou. Vytvořil proto řadu kopií obrazů tohoto talentovaného Vláma. O tom, že jeho snaha nebyla marná, může svědčit výrok Vertua, který Hollara označil za nejlepšího van Dyckova interpreta.[15] V této době se Hollar také mohl blíže seznámit s díly Hanse Memlinga, Huga van der Goese a Rogiera van der Weydena.[16]

V roce 1647 publikoval s nakladatelem C. Danckertsem celkový pohled na Londýn a v roce 1649 vyryl velký pohled na Prahu (vyšel v Merianově Topographia Bohemiae, Moraviae et Silesiae v roce 1650). Obě tato díla vyjadřují také určitý stesk po domově, s nímž souvisí i další známá rytina z této doby (1646) Dobrá kočka, která nemlsá. Tu si Hollar zřejmě udělal pro své potěšení, o čemž svědčí český popis, kterému těžko mohl někdo v Antverpách rozumět.[17] Nově tvořil sérii holandských lodí v přístavu, také oblečení a módu, například i rukávníky, které dobře na ztvárnění kožešiny ilustrují jeho cit pro detail.

Hollar_k_0263_0001-1-0

Rosyjska Wiki

Ва́цлав (Венцель) Хо́ллар (Голлар) (чеш. Václav Hollar; 13 июля 1607, Прага — 28 марта 1677, Лондон) — чешский график и рисовальщик.

Hollar_k_0267_0001-1-0 ceresCeres

Биография

После захвата Праги во время Тридцатилетней войны семья Холлара разорилась и Вацлав, намеревавшийся стать юристом, решил учиться на художника. Самые ранние его работы, дошедшие до нас, датируются 1625—1626 годами. Это небольшие гравюры, одна из которых — копия картины Альбрехта Дюрера «Мария с младенцем». Творчество Дюрера оказало сильное влияние на Холлара.

В 1627 году Холлар отправился во Франкфурт, где работал под руководством швейцарского гравёра и издателя Маттеуса Мериана Старшего, затем переехал в Страсбург, а в 1633 года — в Кёльн.

В Кёльне на Холлара обратил внимание известный коллекционер и любитель искусства Томас Говард (21-й граф Арундел), пребывавший в то время у двора императора. С ним Холлар посетил Вену и Прагу и в 1637 году прибыл в Англию, ставшую его домом на многие годы. Холлар проживал в доме графа, но работал не только для него, а вынужден был сотрудничать с издателями, от которых зависел.

Hollar_k_0279_0001-1-0

В первый год пребывания в Англии он создал для одного из продавцов гравюр величественное произведение «Вид Гринвича» длиной около 1 метра и получил за неё 30 шиллингов. Позже Холлар зафиксировал цену за свою работу в размере 4 пенсов за час и замерял время с помощью песочных часов. После начала в 1642 году гражданской войны (см. Английская революция) лорд Арундел покинул Англию и Холлар перешёл на службу к герцогу Йоркскому, переехав к нему вместе с женой и двумя детьми.

Вместе с другими деятелями искусства, Иниго Джонсом и Уильямом Фейторном, Холлар находился в замке Basing House (графство Хэмпшир), в котором укрылись сторонники короля Карла I во время осады (продолжалась до 1645 года). В 1643—1644 годы он написал несколько сотен гравюр, что говорит о его поразительном трудолюбии. Холлар был пленён, но позже либо бежал, либо был освобождён, присоединился к лорду Арундел в Антверпене и оставался там 8 лет (1644—1652). Это было время расцвета его творчества, он создавал прекрасные гравюры разных типов. В 1652 году он вернулся в Лондон и жил у гравёра Уильяма Фейторна около ворот Темпл Бар на западной окраине Лондона.

В последующие годы были изданы многие книги с иллюстрациями Холлара: «Вергилий и Гомер» Дж. Оджилби (John Ogilby, 1600—1676), «Ювенал» Р. Стэплтона (Robert Stapylton, ок. 1608—1669), «Warwickshire, St Paul’s and Monasticon» У. Дагдейла (William Dugdale, 1605—1686). Продавцы книг продолжали обманывать простодушного иностранца, претворяясь, что они откажутся от его работ, и вынуждая его снижать цену за свои работы. Восстановление монархии не привело к улучшению его положения, королевский двор не оказывал помощь Холлару. Во время чумы он потерял сына, который подавал надежды в искусстве рисования.

После разрушительного пожара 1666 года в Лондоне Холлар написал несколько «Видов Лондона». Возможно, что успех этих работ побудил короля в 1668 году отправить его в Танжер для создания видов города и фортов. Во время возвращения в Англию произошёл бой между судном «Мэри Роуз», на котором плыл Холлар, и семью алжирскими военными кораблями, запечатлённый Холларом для «Африки» Дж. Оджилби.

В Англии Холлар прожил ещё 8 лет, продолжая свою работу. В 1670 году он создал одну из лучших своих работ — большую гравюру с изображением Эдинбурга. Умер Холлар в нищете, не дожив несколько месяцев до своего 60-летия.

Hollar_k_0330_0001-1-0

Творчество

Холлар работал в технике офорта. Часто выпускал иллюстрированные серии. Разнообразие его работ впечатляет. Он создал около 2740 гравюр на разнообразные темы: виды городов, портреты, изображения кораблей, пейзажи, натюрморты, произведения на религиозные и геральдические темы, изображения женских костюмов, анималистические композиции. Его виды городов и архитектурных сооружений (таких, как соборы в Антверпене и Страсбурге) топографически точны и в то же время в них присутствует художественный замысел. Холлар мог создавать почти точные копии произведений других художников (например, изображение чаши по рисунку Андреа Мантеньи). Его «Theatrum mulierum» и другие сборники показывают с исторической точностью жизнь людей того времени. Созданные им портреты — область искусства, в которой он был несправедливо недооценён, — отличаются изяществом и художественной силой.

Почти полная коллекция работ Холлара хранится в Британском музее и в библиотеке Виндзорского замка. Первый каталог его произведений создан в 1745 году (2-е издание в 1759 году) Джорджем Вертью. В 1853 году Густав Партей (Gustav Parthey) и в 1982 году Ричард Пеннингтон (Richard Pennington) создали каталоги гравюр Холлара. Сейчас составляется новый полный иллюстрированный каталог для включения его в «Hollstein series».

Hollar_k_0434_0001-1-0satyr i podroznik

Hollar_k_0440_0001-1-0kogut i lis basnie ezopa Hollar_k_0443_0001-1-0 leśnik i niedzwiedz Hollar_k_0449_0001-1-0 orzeł i żuk Hollar_k_0462_0001-1-0 słonce i wiatr Hollar_k_0489_0001-1-0 Hollar_k_0476_0001-1-0 Hollar_k_0480_0001-1-0 Hollar_k_0486_0001-1-0 Hollar_k_0502_0001-1-0 Hollar_k_0498_0001-1-0 Hollar_k_0507_0001-1-0 juupiter Hollar_k_2483_0001-1-0 Hollar_k_2484_0001-1-0 tumblr_lz5ibp9RyJ1r3hvk9o1_1280 tumblr_m9uhw1FGNr1qe866ho1_500  Wenceslas_Hollar_-_A_peony_(State_3) kompr Wenceslas_Hollar_-_Aeneas_and_Charon kompr Wenceslas_Hollar_-_Harpa_major_Roding Wenceslas_Hollar_-_Neptune_and_Venus_(State_3)kompr Wenceslas_Hollar_-_The_bear_and_the_honey kompr

Obserwuj

Otrzymuj każdy nowy wpis na swoją skrzynkę e-mail.

Dołącz do 868 obserwujących.